Nguyễn Đức Phường
Sometimes you should break everything and change your life
Thứ ba, ngày 31 tháng một năm 2012
Thứ bảy, ngày 14 tháng một năm 2012
The 39th Scientific Assembly of the Committee on Space Research (COSPAR)
Submission of abstracts for the 39th Scientific Assembly of the Committee on Space Research (COSPAR) is now underway. COSPAR 2012 will bring together approximately 2500 scientists and engineers from the world over to present the latest results in 120 symposia covering all areas of space science.
Mysore, India
14 - 22 July 2012
Scientific program and abstract submission:
http://www.cospar-assembly.org
- Abstract deadline: 10 February 2012
Registration and hotel reservations:
http://www.cospar2012india.org
- Early registration deadline: 30 April 2012
The program for distinguished interdisciplinary lectures is now available and may be consulted at:
http://www.cospar-assembly.org
Mysore, India
14 - 22 July 2012
Scientific program and abstract submission:
http://www.cospar-assembly.org
- Abstract deadline: 10 February 2012
Registration and hotel reservations:
http://www.cospar2012india.org
- Early registration deadline: 30 April 2012
The program for distinguished interdisciplinary lectures is now available and may be consulted at:
http://www.cospar-assembly.org
Những “bữa tiệc” của bầu trời 2012
Nguyễn Đức Phường (Hội Thiên văn-Vũ trụ Việt Nam)
Báo KH&ĐS (Xuân Nhâm Thìn 2012) - Năm 2012 đến với nhiều cảm xúc đan xen. Giới khoa học chờ đợi những cơ hội để khám phá, còn người dân lại ít nhiều phấp phỏng lo âu bởi những lời đồn đoán về sự kết thúc của thế giới dựa theo những lời tiên tri từ thời Trung cổ. Thực tế, năm 2012, không có bất kỳ mối nguy hiểm dẫn đến ngày tận thế. Ngoài hiện tượng bão Mặt Trời có khả năng đạt cực đại thì năm 2012 có rất nhiều hiện tượng thiên văn thú vị.
Không có mối nguy từ các thiên thạch
Không ít người đã hoang mang bởi lời tiên tri về ngày tận thế của người Maya. Phải thừa nhận nền văn minh Maya cổ đại đã để lại cho hậu thế những phát kiến lớn về thiên văn học. Những phân tích của người Maya đã làm cho giới khoa học ngày nay phải ngạc nhiên về độ chính xác của các tính toán và những ghi chép về sự kiện thiên văn xa xưa. Tuy nhiên, những lời tiên tri về ngày tận thế vào năm 2012 của người Maya dường như không có cơ sở khoa học. Trong năm 2012 không có bất cứ một dấu hiệu nào cho thấy ngày tận thế đã đến.
Nhiều người lo ngại rằng, trong năm 2012, các thiên thạch lớn sẽ va vào Trái Đất kéo theo sự hủy diệt. Song điều này không đáng lo ngại. Thực tế, những tiểu hành tinh, thiên thạch, sao chổi lang thang trong khoảng không gian gần Trái Đất sẽ là mối đe dọa nếu quỹ đạo của chúng cắt ngang quỹ đạo của Trái Đất. Chẳng hạn, một thiên thạch có đường kính từ 5 - 10m, khi lao xuống bề mặt Trái Đất tạo ra sức phá hủy tương đương với quả bom nguyên tử thả xuống Hiroshima (Nhật Bản). Năm 1908, một mảnh thiên thạch nổ tung trên bầu trời Tunguska (Nga) và đã thiêu rụi cả một khu rừng rộng lớn. Lịch sử cũng đã ghi nhận chính những thiên thạch lớn có đường kính khoảng 10 km là nguyên nhân gây ra tuyệt chủng của loài khủng long 65 triệu năm trước, mà dấu tích để lại cho đến ngày nay là một vùng lòng chảo lớn ở khu vực bán đảo Yucatan của Mexico.
Tuy nhiên, sự phát triển không ngừng của các kỹ thuật quan sát, những siêu máy tính đã giúp các nhà khoa học tính toán chính xác mọi hành xử của các thiên thể. Mạng lưới hệ thống kính thiên văn trong không gian và trên mặt đất không ngừng lục lọi mọi góc nhỏ của bầu trời nhằm phát hiện ra những “vị khách mới”. Có hàng trăm nghìn thiên thể như vậy được phát hiện. Và may mắn hơn, những trường hợp gây nguy hiểm như ở trên là rất hy hữu. Theo tính toán, một thiên thạch có kích thước khoảng 1km phải mất 500.000 năm mới xuất hiện. Còn thiên thạch lớn hơn cỡ vài km phải mất đến 10 triệu năm. Các kết quả khảo sát cho thấy, không có mối nguy hại nào từ các thiên thạch, sao chổi hay tiểu hành tinh ít nhất trong vài trăm, vài nghìn năm nữa.
Bằng chứng là chúng ta vừa đón chào “vị khách” - tiểu hành tinh 2005 YU55 với kích thước khoảng 400m và cách Trái Đất khoảng 323000 km vào ngày 8/11/2011. Nhưng vị khách này cũng chỉ lướt qua một cách nhẹ nhàng mà không gây bất cứ một tổn hại nào. Ngoài ra, các hệ thống viễn kính còn chụp ảnh rõ mồn một các chi tiết bề mặt của tiểu hành tinh này. Ví dụ này cho thấy, khả năng các thiên thạch gây mối nguy hiểm rất ít và các nhà khoa học có thể kiểm soát được.
Những bữa tiệc đẹp mắt
Dư âm về ngày tận thế mờ nhạt dần thay vào đó sẽ là niềm vui sướng bởi trong năm 2012, cư dân thế giới có cơ hội được thưởng ngoạn những bữa tiệc quan sát hiếm có.
Đầu tiên là sự hội ngộ của các hành tinh. Các hành tinh sẽ ở khoảng cách gần Trái Đất nhất trong năm 2012. Sao Hỏa sẽ gần Trái Đất nhất vào ngày 3/3; sao Thổ gần Trái Đất nhất vào ngày 15/4. Đây là cơ hội để chúng ta quan sát và chụp ảnh hành tinh với chiếc vành duyên dáng cùng các vệ tinh của nó. Ngay sao đó, sao Hải Vương (hành tinh màu xanh dương) sẽ tiến đến vị trí trên quỹ đạo ở khoảng cách gần Trái Đất nhất vào ngày 24/8. Mặc dù là hành lớn thứ 3 trong Hệ Mặt Trời, nhưng do ở khoảng cách xa nên chúng ta phải sử dụng kính thiên văn để săn lùng hành tinh này. Tiếp sau nữa là ngày 3/12, sao Mộc - người anh cả trong Hệ Mặt Trời - sẽ ở vị trí gần Trái Đất nhất. Sao Mộc rực sáng trên bầu trời nên rất dễ tìm. Chúng ta đừng quên quan sát hành tinh này qua kính thiên văn để khám phá những dải mây trên bề mặt của nó cùng 4 vệ tinh: Io, Callisto, Europa và Ganymede.
Cùng với sự hội ngộ của các hành tinh là sự kiện sao Kim đi qua đĩa Mặt Trời. Đây có lẽ là sự kiện mong chờ nhất trong năm. Ngày 5, 6/6, những cư dân ở Đông Á, vùng phía Đông Úc và Alaska sẽ có cơ hội chiêm ngưỡng toàn phần hiện tượng thiên nhiên kỳ thú này. Ngoài ra, những nơi như châu Âu, Tây Á, Đông Phi sẽ quan sát được một phần diễn biến lúc Mặt Trời mọc. Trong khi đó, vùng Bắc Mỹ, Trung Mỹ và Tây Nam Mỹ cũng sẽ quan sát một phần diễn biến của hiện tượng trước khi mặt trời lặn.
Ngoài ra, những người yêu thiên văn còn có cơ hội chiêm ngưỡng hình ảnh các hành tinh sóng đôi. Ngày 14/3, hai hành tinh trong hệ mặt trời là sao Mộc và sao Kim sẽ cùng tỏa sáng trên bầu trời. Chúng sẽ cặp kè nhau và chỉ cách nhau 3 độ trên bầu trời ngay sau hoàng hôn. Trong khi đó, vào ngày 27/11, sao Kim và sao Thổ sẽ “ghé thăm” nhau trên bầu trời trước khi bình minh và chỉ cách nhau có 1 độ.
Đừng quên chiêm ngưỡng nhật thực, nguyệt thực
Năm 2012 còn đem lại cho cư dân thế giới những cơ hội đón xem nhật thực, nguyệt thực và những trận mưa sao băng đẹp mắt. Năm mới này thế giới sẽ chào đón 2 lần nhật thực. Lần nhật thực thứ nhất là nhật thực hình khuyên xảy ra vào ngày 20/5. Pha nhật thực hình khuyên sẽ được quan sát trong một dải hẹp kép dài từ bờ biển phía đông Trung Quốc đến phía Nam Nhật Bản, qua Thái Bình Dương và kết thúc ở vùng phía Tây của nước Mỹ. Dải nhật thực một phần được quan sát trong một vủng rộng lớn hơn bao gồm Đông Á, Thái Bình Dương và Tây Mỹ. Việt Nam chúng ta chỉ quan sát được nhật thực một phần. Lần nhật thực thứ hai là nhật thực toàn phần xảy ra vào ngày 13/11. Nhật thực lần này chỉ được quan sát ở phía nam Thái Bình Dương. Những người dân ở phía bắc nước Úc có cơ hội được quan sát nhật thực toàn phần. Dải một phần sẽ bao phủ phía nam Thái Bình Dương và châu Nam Cực.
Năm 2012, thế giới sẽ đón 2 lần nguyệt thực, tiếc rằng, sẽ không có nguyệt thực toàn phần. Lần thứ nhất là nguyệt thực một phần xảy ra vào ngày 4/6. Nguyệt thực lần này sẽ được quan sát trong một khu vực rộng lớn bao gồm châu Á, Úc, Thái Bình Dương và châu Mỹ. Lần nguyệt thực thứ hai là nguyệt thực nửa tối và được quan sát trong khu vực bao gồm châu Âu, châu Á, Đông Phí, Úc, Thái Bình Dương và Bắc Mỹ.
Cùng với đó là các trận mưa sao băng. Một số trận mưa sao băng đẹp trong năm 2012 gồm: mưa sao băng Quadrantids đạt cực đại vào đêm 3, rạng sáng 4/1 với số sao băng dự đoán là 40 vệt/giờ; mưa sao băng Anh Tiên (Perseids) đạt cực đại vào đêm 12, rạng sáng 13/8 với số sao băng dự đoán là 60 vệt/giờ; mưa sao băng Sư Tử (Leonids) đạt cực đại vào đêm 17, rạng sáng 18/11 với số sao băng dự đoán là 40 vệt/giờ; mưa sao băng Song Tử (Geminids) đạt cực đại vào đêm 13, rạng sáng 14 với số sao băng dự đoán là 60 vệt//giờ.
Cơn thịnh nộ của Mặt Trời
Có lẽ, nỗi lo lớn nhất trong năm 2012 là sự đổ bộ của các cơn bão Mặt Trời. Hằng ngày, Mặt Trời mọc và lặn đều đặn khiến chúng ta có cảm giác đó như một người mẹ hiền, ban sức sống cho vạn vật. Nhưng trên khía cạnh khoa học, Mặt Trời hoạt động vô cùng dữ dội với những vụ bùng phát diễn ra liên tục trên khắp bề mặt. Những vụ bùng nổ sắc cầu lớn dễ dàng được quan sát từ Trái Đất qua các thiết bị chuyên dụng. Những vụ bùng nổ đó sẽ phóng thích vào không gian một luồng vật chất lớn với tốc độ từ vài trăm đến hàng nghìn km/giây. Luồng vật chất này bao gồm những hạt mang điện tích. Khi luồng vật chất này bay đến Trái Đất tạo nên bão Mặt Trời.
Những vụ nổ lớn của Mặt Trời gây ra hiện tượng bão từ. Theo tính toán, nhiều khả năng hoạt động của Mặt Trời sẽ đạt đỉnh điểm vào năm 2012 và 2013. Mỗi khi Mặt Trời hoạt động mạnh, quan sát qua bộ lọc chuyên dụng chúng ta có thể thấy trên Mặt Trời có nhiều vết đen. Thậm chí, những vết đen lớn có thể được nhìn thấy rõ bằng mắt thường. Trong khoảng thời gian 2012 - 2013, dự báo sẽ có khoảng gần 50 trận bão từ sẽ hoạt động mạnh với cường độ lớn có thể lên tới 500 - 600 nT (nano Tesla – đơn vị đo từ trường).
Điều đáng nói do hoạt động của Mặt Trời vô cùng phức tạp nên hiện tại khoa học chưa thể tính toán, tiên đoán được khi nào sẽ diễn ra những vụ bùng phát, phun trào lớn tại những khu vực nhất định trên bền mặt Mặt Trời. Bão mặt trời có thể ảnh hưởng tới sức khỏe con người, phá hủy vệ tinh nhân tạo, gây thiệt hại cho ngành dầu khí, viễn thông, điện lực...
Tuy nhiên, mọi người cần lưu ý dù hoạt động của Mặt Trời có đạt cực điểm vào năm 2012 thì những tác động của nó cũng không thể gây nên ngày tận thế.
Báo KH&ĐS (Xuân Nhâm Thìn 2012) - Năm 2012 đến với nhiều cảm xúc đan xen. Giới khoa học chờ đợi những cơ hội để khám phá, còn người dân lại ít nhiều phấp phỏng lo âu bởi những lời đồn đoán về sự kết thúc của thế giới dựa theo những lời tiên tri từ thời Trung cổ. Thực tế, năm 2012, không có bất kỳ mối nguy hiểm dẫn đến ngày tận thế. Ngoài hiện tượng bão Mặt Trời có khả năng đạt cực đại thì năm 2012 có rất nhiều hiện tượng thiên văn thú vị.
Không có mối nguy từ các thiên thạch
Không ít người đã hoang mang bởi lời tiên tri về ngày tận thế của người Maya. Phải thừa nhận nền văn minh Maya cổ đại đã để lại cho hậu thế những phát kiến lớn về thiên văn học. Những phân tích của người Maya đã làm cho giới khoa học ngày nay phải ngạc nhiên về độ chính xác của các tính toán và những ghi chép về sự kiện thiên văn xa xưa. Tuy nhiên, những lời tiên tri về ngày tận thế vào năm 2012 của người Maya dường như không có cơ sở khoa học. Trong năm 2012 không có bất cứ một dấu hiệu nào cho thấy ngày tận thế đã đến.
Nhiều người lo ngại rằng, trong năm 2012, các thiên thạch lớn sẽ va vào Trái Đất kéo theo sự hủy diệt. Song điều này không đáng lo ngại. Thực tế, những tiểu hành tinh, thiên thạch, sao chổi lang thang trong khoảng không gian gần Trái Đất sẽ là mối đe dọa nếu quỹ đạo của chúng cắt ngang quỹ đạo của Trái Đất. Chẳng hạn, một thiên thạch có đường kính từ 5 - 10m, khi lao xuống bề mặt Trái Đất tạo ra sức phá hủy tương đương với quả bom nguyên tử thả xuống Hiroshima (Nhật Bản). Năm 1908, một mảnh thiên thạch nổ tung trên bầu trời Tunguska (Nga) và đã thiêu rụi cả một khu rừng rộng lớn. Lịch sử cũng đã ghi nhận chính những thiên thạch lớn có đường kính khoảng 10 km là nguyên nhân gây ra tuyệt chủng của loài khủng long 65 triệu năm trước, mà dấu tích để lại cho đến ngày nay là một vùng lòng chảo lớn ở khu vực bán đảo Yucatan của Mexico.
Tuy nhiên, sự phát triển không ngừng của các kỹ thuật quan sát, những siêu máy tính đã giúp các nhà khoa học tính toán chính xác mọi hành xử của các thiên thể. Mạng lưới hệ thống kính thiên văn trong không gian và trên mặt đất không ngừng lục lọi mọi góc nhỏ của bầu trời nhằm phát hiện ra những “vị khách mới”. Có hàng trăm nghìn thiên thể như vậy được phát hiện. Và may mắn hơn, những trường hợp gây nguy hiểm như ở trên là rất hy hữu. Theo tính toán, một thiên thạch có kích thước khoảng 1km phải mất 500.000 năm mới xuất hiện. Còn thiên thạch lớn hơn cỡ vài km phải mất đến 10 triệu năm. Các kết quả khảo sát cho thấy, không có mối nguy hại nào từ các thiên thạch, sao chổi hay tiểu hành tinh ít nhất trong vài trăm, vài nghìn năm nữa.
Bằng chứng là chúng ta vừa đón chào “vị khách” - tiểu hành tinh 2005 YU55 với kích thước khoảng 400m và cách Trái Đất khoảng 323000 km vào ngày 8/11/2011. Nhưng vị khách này cũng chỉ lướt qua một cách nhẹ nhàng mà không gây bất cứ một tổn hại nào. Ngoài ra, các hệ thống viễn kính còn chụp ảnh rõ mồn một các chi tiết bề mặt của tiểu hành tinh này. Ví dụ này cho thấy, khả năng các thiên thạch gây mối nguy hiểm rất ít và các nhà khoa học có thể kiểm soát được.
Những bữa tiệc đẹp mắt
Dư âm về ngày tận thế mờ nhạt dần thay vào đó sẽ là niềm vui sướng bởi trong năm 2012, cư dân thế giới có cơ hội được thưởng ngoạn những bữa tiệc quan sát hiếm có.
Đầu tiên là sự hội ngộ của các hành tinh. Các hành tinh sẽ ở khoảng cách gần Trái Đất nhất trong năm 2012. Sao Hỏa sẽ gần Trái Đất nhất vào ngày 3/3; sao Thổ gần Trái Đất nhất vào ngày 15/4. Đây là cơ hội để chúng ta quan sát và chụp ảnh hành tinh với chiếc vành duyên dáng cùng các vệ tinh của nó. Ngay sao đó, sao Hải Vương (hành tinh màu xanh dương) sẽ tiến đến vị trí trên quỹ đạo ở khoảng cách gần Trái Đất nhất vào ngày 24/8. Mặc dù là hành lớn thứ 3 trong Hệ Mặt Trời, nhưng do ở khoảng cách xa nên chúng ta phải sử dụng kính thiên văn để săn lùng hành tinh này. Tiếp sau nữa là ngày 3/12, sao Mộc - người anh cả trong Hệ Mặt Trời - sẽ ở vị trí gần Trái Đất nhất. Sao Mộc rực sáng trên bầu trời nên rất dễ tìm. Chúng ta đừng quên quan sát hành tinh này qua kính thiên văn để khám phá những dải mây trên bề mặt của nó cùng 4 vệ tinh: Io, Callisto, Europa và Ganymede.
Cùng với sự hội ngộ của các hành tinh là sự kiện sao Kim đi qua đĩa Mặt Trời. Đây có lẽ là sự kiện mong chờ nhất trong năm. Ngày 5, 6/6, những cư dân ở Đông Á, vùng phía Đông Úc và Alaska sẽ có cơ hội chiêm ngưỡng toàn phần hiện tượng thiên nhiên kỳ thú này. Ngoài ra, những nơi như châu Âu, Tây Á, Đông Phi sẽ quan sát được một phần diễn biến lúc Mặt Trời mọc. Trong khi đó, vùng Bắc Mỹ, Trung Mỹ và Tây Nam Mỹ cũng sẽ quan sát một phần diễn biến của hiện tượng trước khi mặt trời lặn.
Ngoài ra, những người yêu thiên văn còn có cơ hội chiêm ngưỡng hình ảnh các hành tinh sóng đôi. Ngày 14/3, hai hành tinh trong hệ mặt trời là sao Mộc và sao Kim sẽ cùng tỏa sáng trên bầu trời. Chúng sẽ cặp kè nhau và chỉ cách nhau 3 độ trên bầu trời ngay sau hoàng hôn. Trong khi đó, vào ngày 27/11, sao Kim và sao Thổ sẽ “ghé thăm” nhau trên bầu trời trước khi bình minh và chỉ cách nhau có 1 độ.
Đừng quên chiêm ngưỡng nhật thực, nguyệt thực
Năm 2012 còn đem lại cho cư dân thế giới những cơ hội đón xem nhật thực, nguyệt thực và những trận mưa sao băng đẹp mắt. Năm mới này thế giới sẽ chào đón 2 lần nhật thực. Lần nhật thực thứ nhất là nhật thực hình khuyên xảy ra vào ngày 20/5. Pha nhật thực hình khuyên sẽ được quan sát trong một dải hẹp kép dài từ bờ biển phía đông Trung Quốc đến phía Nam Nhật Bản, qua Thái Bình Dương và kết thúc ở vùng phía Tây của nước Mỹ. Dải nhật thực một phần được quan sát trong một vủng rộng lớn hơn bao gồm Đông Á, Thái Bình Dương và Tây Mỹ. Việt Nam chúng ta chỉ quan sát được nhật thực một phần. Lần nhật thực thứ hai là nhật thực toàn phần xảy ra vào ngày 13/11. Nhật thực lần này chỉ được quan sát ở phía nam Thái Bình Dương. Những người dân ở phía bắc nước Úc có cơ hội được quan sát nhật thực toàn phần. Dải một phần sẽ bao phủ phía nam Thái Bình Dương và châu Nam Cực.
Năm 2012, thế giới sẽ đón 2 lần nguyệt thực, tiếc rằng, sẽ không có nguyệt thực toàn phần. Lần thứ nhất là nguyệt thực một phần xảy ra vào ngày 4/6. Nguyệt thực lần này sẽ được quan sát trong một khu vực rộng lớn bao gồm châu Á, Úc, Thái Bình Dương và châu Mỹ. Lần nguyệt thực thứ hai là nguyệt thực nửa tối và được quan sát trong khu vực bao gồm châu Âu, châu Á, Đông Phí, Úc, Thái Bình Dương và Bắc Mỹ.
Cùng với đó là các trận mưa sao băng. Một số trận mưa sao băng đẹp trong năm 2012 gồm: mưa sao băng Quadrantids đạt cực đại vào đêm 3, rạng sáng 4/1 với số sao băng dự đoán là 40 vệt/giờ; mưa sao băng Anh Tiên (Perseids) đạt cực đại vào đêm 12, rạng sáng 13/8 với số sao băng dự đoán là 60 vệt/giờ; mưa sao băng Sư Tử (Leonids) đạt cực đại vào đêm 17, rạng sáng 18/11 với số sao băng dự đoán là 40 vệt/giờ; mưa sao băng Song Tử (Geminids) đạt cực đại vào đêm 13, rạng sáng 14 với số sao băng dự đoán là 60 vệt//giờ.
Cơn thịnh nộ của Mặt Trời
Có lẽ, nỗi lo lớn nhất trong năm 2012 là sự đổ bộ của các cơn bão Mặt Trời. Hằng ngày, Mặt Trời mọc và lặn đều đặn khiến chúng ta có cảm giác đó như một người mẹ hiền, ban sức sống cho vạn vật. Nhưng trên khía cạnh khoa học, Mặt Trời hoạt động vô cùng dữ dội với những vụ bùng phát diễn ra liên tục trên khắp bề mặt. Những vụ bùng nổ sắc cầu lớn dễ dàng được quan sát từ Trái Đất qua các thiết bị chuyên dụng. Những vụ bùng nổ đó sẽ phóng thích vào không gian một luồng vật chất lớn với tốc độ từ vài trăm đến hàng nghìn km/giây. Luồng vật chất này bao gồm những hạt mang điện tích. Khi luồng vật chất này bay đến Trái Đất tạo nên bão Mặt Trời.
Những vụ nổ lớn của Mặt Trời gây ra hiện tượng bão từ. Theo tính toán, nhiều khả năng hoạt động của Mặt Trời sẽ đạt đỉnh điểm vào năm 2012 và 2013. Mỗi khi Mặt Trời hoạt động mạnh, quan sát qua bộ lọc chuyên dụng chúng ta có thể thấy trên Mặt Trời có nhiều vết đen. Thậm chí, những vết đen lớn có thể được nhìn thấy rõ bằng mắt thường. Trong khoảng thời gian 2012 - 2013, dự báo sẽ có khoảng gần 50 trận bão từ sẽ hoạt động mạnh với cường độ lớn có thể lên tới 500 - 600 nT (nano Tesla – đơn vị đo từ trường).
Điều đáng nói do hoạt động của Mặt Trời vô cùng phức tạp nên hiện tại khoa học chưa thể tính toán, tiên đoán được khi nào sẽ diễn ra những vụ bùng phát, phun trào lớn tại những khu vực nhất định trên bền mặt Mặt Trời. Bão mặt trời có thể ảnh hưởng tới sức khỏe con người, phá hủy vệ tinh nhân tạo, gây thiệt hại cho ngành dầu khí, viễn thông, điện lực...
Tuy nhiên, mọi người cần lưu ý dù hoạt động của Mặt Trời có đạt cực điểm vào năm 2012 thì những tác động của nó cũng không thể gây nên ngày tận thế.
10 đột phá khoa học năm 2011
Nguyễn Đức Phường
Tạp chí Tia Sáng (Xuân Nhâm Thìn 2012) - Cơ hội chiến thắng đại dịch HIV/AIDS, mỗi liên hệ giữa người hiện đại và người cổ đại, cơ hội kéo dài tuổi thọ, phát hiện những hành tinh giống Trái đất, phát triển vật liệu tiềm năng… được tạp chí Science bình chọn là những đột phá khoa học của năm 2011.
1. Chiến thắng đại dịch HIV/AIDS
Thành tựu khoa học nổi bật nhất năm 2011 chính là việc mang lại cơ hội cho những người mang trong mình căn bệnh thế kỷ HIV/AIDS. Các nhà khoa học từ lâu đã tranh luận về hiệu quả của thuốc kháng virus (ARV) được sử dụng để điều trị người nhiễm HIV có thể có một lợi ích kép và cắt giảm tỉ lệ lây truyền. Trong cuộc thử nghiệm lâm sàng 052 được tiến hành bởi Mạng lưới HPTN (còn gọi là Dự án HPTN 052) dưới sự tài trợ của Viện Các bệnh dị ứng và bệnh truyền nhiễm Hoa Kỳ (NIAID), đã kết luận, bằng việc sử dụng thuốc kháng virus không chỉ ngăn cản sự phát triển của HIV mà còn giảm được 96% khă năng lây truyền cho những người quan hệ tình dục với người đã bị nhiễm HIV.
Với ý nghĩa quan trọng mở ra một hy vọng dập tắt đại dịch thế kỷ này, của HPTN 052, giới khoa học đã bình chọn đây là thành tựu đột phá nhất của năm 2011.
2. Đem vật chất từ tiểu hành tinh về Trái đất
Đột phá khoa học thứ hai được trao cho thành quả tuyệt vời của tàu thăm dò Hayabusa do Cơ quan Vũ trụ Nhật Bản (JAXA) chế tạo.
Sau hơn 7 năm du hành trong không gian, tàu thăm dò Hayabusa đã đáp thành công xuống tiểu hành tinh 25143 Itokawa có kích thước hơn 200m và mang về Trái đất những mẫu vật chất vô giá thu được từ bề mặt tiểu hành tinh hình củ khoai tây này. Đây là lần đầu tiên loài người trực tiếp có trong tay mẫu vật chất từ một tiểu hành tinh trong Hệ mặt trời. Trước đây, các nhà du hành vũ trụ Mỹ đã đặt chân lên Mặt trăng và mang về hàng trăm kilôgam đất đá của chị Hằng.
Sở dĩ các nhà khoa học chọn 25143 Itokawa làm điểm đến vì thành phần của nó chứa nhiều silic, sắt vốn cũng là thành phần chiếm ưu thế của những thiên thạch đã từng rơi xuống Trái đất. Những hạt bụi thu được sẽ cung cấp rất nhiều thông tin quý giá về sự hình thành Hệ mặt trời, nguồn gốc các tiểu hành tinh cũng như những thay đổi của chúng do sự tác động của tác nhân tố vật lý như: tia vũ trụ, gió mặt trời, các va chạm liên hành tinh… Kết quả phân tích các mẫu vật chất thu được từ tàu thăm dò Hayabusa cho thấy, bề mặt tiểu hành tinh 25143 Itokawa chỉ được “phơi sáng” khoảng 8 triệu năm trước. Điều này đồng nghĩa với việc tiểu hành tinh này có thể là một phần của một tiểu hành tinh lớn hơn bị vỡ ra sau một va chạm vũ trụ nào đó.
3. Người hiện đại mang gen của người cổ đại
Bằng việc phân tích các mẫu gien của người Neanderthal và người Denisov cổ đại, các nhà khoa học đã chỉ ra rằng người hiện đại có những đặc điểm di truyền của người cổ đại đã tuyệt chủng này. Khoảng 2-4% bộ gene con người có thể liên quan tới người Neanderthal. Điều này có nghĩa là gen của người hiện đại mang một số “dấu vết” gen của người Neanderthal. Các nhà khoa học đã tiến hành phân tích bộ gen của người cổ đại Neanderthal từ những đốt xương ngón tay của họ có niên đại 30.000-50.000 năm tuổi được tìm thấy trong một hang động ở Denisova, miền nam Siberia.
Người Neanderthal sinh sống ở các vùng châu Âu, Trung Á và Trung Đông từ 300.000 năm trước, và đã tuyệt chủng cách đây khoảng 40.000 năm.
4. Khám phá chi tiết trung tâm xúc tác tách nước
Năm 2011, các nhà khoa học có cái nhìn rõ ràng chưa từng có về cấu trúc tinh thể của Hệ thống quang II (PS II). Đây là hệ thống quan trọng của thực vật và hấp thụ ánh sáng có bước sóng không quá 680nm. Các nhà khoa học Nhật Bản đã lập bản đồ chi tiết cấu trúc Hệ thống quang II, một protein rất cần thiết cho quang hợp. Nhờ chất này, thực vật đã phân tách phân tử nước thành phân tử hyđro và oxy. Bằng việc quan sát cấu trúc tinh thể của Hệ thống quang II ở độ phân giải 1,9 Å, các nhà khoa học đã khám phá cấu trúc chi tiết của trung tâm xúc tác tách nước. Trung tâm của Hệ thống quang II có tên là P680.
5. Hướng mới nghiên cứu sự tiến hóa của vũ trụ
Sau hàng tỷ năm tiến hóa, lò luyện kim trong lòng ngôi sao đã không ngừng “xả” vào không gian vũ trụ những nguyên tố nặng và làm vẩn đục môi trường giữa các vì sao. Chính vì vậy, chúng ta ít có cơ hội được quan sát những đám mây vật chất nguyên thủy còn tinh khiết kể từ khi vũ trụ bắt đầu hình thành.
Nhưng năm vừa qua, các nhà khoa học đã đã phát hiện ra hai đám mây khí nguyên sơ cách Trái đất 11 tỷ năm ánh sáng. Đây là những đám mây khí thuần khiết không chứa những nguyên tố nặng mà chỉ toàn là hydro và deuteri (một đồng vị của hydro), vốn là nguyên tố được hình thành sớm nhất kể từ Vụ nổ lớn BigBang. Khám phá này mở ra một chân trời mới về nghiên cứu sự tiến hóa của vũ trụ cũng như cơ chế hình thành nên những thiên hà và các vì sao.
6. Tương lai của điều trị béo phì và ung thư ruột kết
Bằng công trình nghiên cứu của mình, các nhà khoa học đã chỉ ra rằng cộng đồng vi khuẩn trong ruột con người được chia thành 3 nhóm: Bacteroides, Prevotella, Ruminococcus.. Các nhóm vi khuẩn này không liên quan đến tuổi tác, quốc tịch, giới tính. Cũng giống như việc xác định nhóm máu, nghiên cứu này có ý nghĩa quan trọng trong việc xác định nguyên nhân của bệnh béo phì, viêm đường ruột, giúp chẩn đoán sớm và điều trị ung thư ruột kết, đồng thời mở ra hướng phát triển các loại thuốc đặc trị cho từng người tùy thuộc vào nhóm vi khuẩn cư trú trong ruột của người đó.
Nghiên cứu được thực hiện với sự hợp tác của các viện nghiên cứu châu Âu và Trung Quốc cũng như các công ty và ngành dược phẩm.
7. Cơ hội bảo vệ con người khỏi bệnh sốt rét
Cuộc thử nghiệm lâm sàng quy mô lớn đầu tiên chống lại căn bệnh sốt rét vốn được xem là lưỡi hái tử thần ở những quốc gia nghèo châu Phi đã thu được kết quả hứa hẹn. Với loại vắc-xin RTS,S có thể bảo vệ sự sống cho hàng triệu trẻ em.
Vắc-xin RTS,S đã được nghiên cứu suốt 25 năm qua, nhưng từ năm 2001, Tổ chức PATH Malaria Vaccine Initiative và Tập đoàn GSK dưới sự tài trợ của Quỹ Bill & Melinda Gates đã đạt được những kết quả quan trọng. Hiệu quả của loại vắc-xin RTS,S là khoảng 30-50%. Trong thời gian tới, các nhà khoa học sẽ công bố loại vắc-xin thế hệ thứ hai có hiệu quả lên tới 80-90% trong vòng 5 - 6 năm tới.
Mặc dù vắc-xin RTS,S chưa hoàn toàn bảo vệ con người khỏi bệnh sốt rét nhưng đây sẽ là tiền đề để các nhà khoa học tiếp tục phát triển thành một loại vắc-xin hiệu nghiệm chế ngự hoàn toàn căn bệnh này trong thời gian không xa nữa.
8. Năm của các hành tinh ngoài Hệ mặt trời
Kể từ khi được phóng lên quỹ đạo, Đài thiên văn không gian Kepler đã mang về một kho dữ liệu vô giá về sự tồn tại của những hành tinh và hệ hành tinh tồn tại bên ngoài Hệ mặt trời. Và năm 2011 được xem là năm của những khám phá về những hành tinh ngoài Hệ mặt trời với hơn 2000 ứng viên, trong đó có những hành tinh tương tư như Trái đất của chúng ta.
Đặc biệt, những số liệu phân tích của các hệ hành tinh có những “hành xử” khác thường đã đặt ra một câu hỏi lớn cho các nhà khoa học về sự hình thành, động lực học và cơ chế chuyển động của các hành tinh cũng như quỹ đạo của chúng trong vũ trụ.
9. Vật liệu ứng dụng tiềm năng
Năm 2011, các nhà khoa học đã điều khiển được được cấu trúc lỗ và chế tạo thành công nhiều dạng khác nhau với những đặc tính ứng dụng tiềm năng của vật liệu cấu trúc xốp zeolite. Zeolite tổng hợp là vật liệu quan trọng, được sử dụng rộng rãi như chất xúc tác trong ngành công nghiệp hóa dầu, chất thu nhiệt mặt trời, ứng dụng rộng rãi trong nông nghiệp, y học và công nghiệp…
10. Cơ hội kéo dài tuổi thọ
Đột phá khoa học cuối cùng của năm 2011 chính là việc các nhà khoa học đã chỉ ra rằng, việc chọn lọc, loại bỏ những tế bào bị lão hóa hoặc không thể phân chia được nữa có thể giúp chúng ta được khỏe mạnh lâu hơn. Mặt khác, từ trước tới nay, một số cơ chế cơ bản gây ra sự lão hóa vẫn là một bí ẩn. Chính vì vậy, nghiên cứu này đã hé lộ những cơ hội mới trong việc ngăn ngừa những căn bệnh liên quan đến tuổi tác đồng thời có thể kéo dài tuổi thọ của con người.
Để có được kết quả đó, các nhà khoa học đã tiến hành nghiên cứu thử nghiệm trên chuột.
Tạp chí Tia Sáng (Xuân Nhâm Thìn 2012) - Cơ hội chiến thắng đại dịch HIV/AIDS, mỗi liên hệ giữa người hiện đại và người cổ đại, cơ hội kéo dài tuổi thọ, phát hiện những hành tinh giống Trái đất, phát triển vật liệu tiềm năng… được tạp chí Science bình chọn là những đột phá khoa học của năm 2011.
1. Chiến thắng đại dịch HIV/AIDS
Thành tựu khoa học nổi bật nhất năm 2011 chính là việc mang lại cơ hội cho những người mang trong mình căn bệnh thế kỷ HIV/AIDS. Các nhà khoa học từ lâu đã tranh luận về hiệu quả của thuốc kháng virus (ARV) được sử dụng để điều trị người nhiễm HIV có thể có một lợi ích kép và cắt giảm tỉ lệ lây truyền. Trong cuộc thử nghiệm lâm sàng 052 được tiến hành bởi Mạng lưới HPTN (còn gọi là Dự án HPTN 052) dưới sự tài trợ của Viện Các bệnh dị ứng và bệnh truyền nhiễm Hoa Kỳ (NIAID), đã kết luận, bằng việc sử dụng thuốc kháng virus không chỉ ngăn cản sự phát triển của HIV mà còn giảm được 96% khă năng lây truyền cho những người quan hệ tình dục với người đã bị nhiễm HIV.
Với ý nghĩa quan trọng mở ra một hy vọng dập tắt đại dịch thế kỷ này, của HPTN 052, giới khoa học đã bình chọn đây là thành tựu đột phá nhất của năm 2011.
2. Đem vật chất từ tiểu hành tinh về Trái đất
Đột phá khoa học thứ hai được trao cho thành quả tuyệt vời của tàu thăm dò Hayabusa do Cơ quan Vũ trụ Nhật Bản (JAXA) chế tạo.
Sau hơn 7 năm du hành trong không gian, tàu thăm dò Hayabusa đã đáp thành công xuống tiểu hành tinh 25143 Itokawa có kích thước hơn 200m và mang về Trái đất những mẫu vật chất vô giá thu được từ bề mặt tiểu hành tinh hình củ khoai tây này. Đây là lần đầu tiên loài người trực tiếp có trong tay mẫu vật chất từ một tiểu hành tinh trong Hệ mặt trời. Trước đây, các nhà du hành vũ trụ Mỹ đã đặt chân lên Mặt trăng và mang về hàng trăm kilôgam đất đá của chị Hằng.
Sở dĩ các nhà khoa học chọn 25143 Itokawa làm điểm đến vì thành phần của nó chứa nhiều silic, sắt vốn cũng là thành phần chiếm ưu thế của những thiên thạch đã từng rơi xuống Trái đất. Những hạt bụi thu được sẽ cung cấp rất nhiều thông tin quý giá về sự hình thành Hệ mặt trời, nguồn gốc các tiểu hành tinh cũng như những thay đổi của chúng do sự tác động của tác nhân tố vật lý như: tia vũ trụ, gió mặt trời, các va chạm liên hành tinh… Kết quả phân tích các mẫu vật chất thu được từ tàu thăm dò Hayabusa cho thấy, bề mặt tiểu hành tinh 25143 Itokawa chỉ được “phơi sáng” khoảng 8 triệu năm trước. Điều này đồng nghĩa với việc tiểu hành tinh này có thể là một phần của một tiểu hành tinh lớn hơn bị vỡ ra sau một va chạm vũ trụ nào đó.
3. Người hiện đại mang gen của người cổ đại
Bằng việc phân tích các mẫu gien của người Neanderthal và người Denisov cổ đại, các nhà khoa học đã chỉ ra rằng người hiện đại có những đặc điểm di truyền của người cổ đại đã tuyệt chủng này. Khoảng 2-4% bộ gene con người có thể liên quan tới người Neanderthal. Điều này có nghĩa là gen của người hiện đại mang một số “dấu vết” gen của người Neanderthal. Các nhà khoa học đã tiến hành phân tích bộ gen của người cổ đại Neanderthal từ những đốt xương ngón tay của họ có niên đại 30.000-50.000 năm tuổi được tìm thấy trong một hang động ở Denisova, miền nam Siberia.
Người Neanderthal sinh sống ở các vùng châu Âu, Trung Á và Trung Đông từ 300.000 năm trước, và đã tuyệt chủng cách đây khoảng 40.000 năm.
4. Khám phá chi tiết trung tâm xúc tác tách nước
Năm 2011, các nhà khoa học có cái nhìn rõ ràng chưa từng có về cấu trúc tinh thể của Hệ thống quang II (PS II). Đây là hệ thống quan trọng của thực vật và hấp thụ ánh sáng có bước sóng không quá 680nm. Các nhà khoa học Nhật Bản đã lập bản đồ chi tiết cấu trúc Hệ thống quang II, một protein rất cần thiết cho quang hợp. Nhờ chất này, thực vật đã phân tách phân tử nước thành phân tử hyđro và oxy. Bằng việc quan sát cấu trúc tinh thể của Hệ thống quang II ở độ phân giải 1,9 Å, các nhà khoa học đã khám phá cấu trúc chi tiết của trung tâm xúc tác tách nước. Trung tâm của Hệ thống quang II có tên là P680.
5. Hướng mới nghiên cứu sự tiến hóa của vũ trụ
Sau hàng tỷ năm tiến hóa, lò luyện kim trong lòng ngôi sao đã không ngừng “xả” vào không gian vũ trụ những nguyên tố nặng và làm vẩn đục môi trường giữa các vì sao. Chính vì vậy, chúng ta ít có cơ hội được quan sát những đám mây vật chất nguyên thủy còn tinh khiết kể từ khi vũ trụ bắt đầu hình thành.
Nhưng năm vừa qua, các nhà khoa học đã đã phát hiện ra hai đám mây khí nguyên sơ cách Trái đất 11 tỷ năm ánh sáng. Đây là những đám mây khí thuần khiết không chứa những nguyên tố nặng mà chỉ toàn là hydro và deuteri (một đồng vị của hydro), vốn là nguyên tố được hình thành sớm nhất kể từ Vụ nổ lớn BigBang. Khám phá này mở ra một chân trời mới về nghiên cứu sự tiến hóa của vũ trụ cũng như cơ chế hình thành nên những thiên hà và các vì sao.
6. Tương lai của điều trị béo phì và ung thư ruột kết
Bằng công trình nghiên cứu của mình, các nhà khoa học đã chỉ ra rằng cộng đồng vi khuẩn trong ruột con người được chia thành 3 nhóm: Bacteroides, Prevotella, Ruminococcus.. Các nhóm vi khuẩn này không liên quan đến tuổi tác, quốc tịch, giới tính. Cũng giống như việc xác định nhóm máu, nghiên cứu này có ý nghĩa quan trọng trong việc xác định nguyên nhân của bệnh béo phì, viêm đường ruột, giúp chẩn đoán sớm và điều trị ung thư ruột kết, đồng thời mở ra hướng phát triển các loại thuốc đặc trị cho từng người tùy thuộc vào nhóm vi khuẩn cư trú trong ruột của người đó.
Nghiên cứu được thực hiện với sự hợp tác của các viện nghiên cứu châu Âu và Trung Quốc cũng như các công ty và ngành dược phẩm.
7. Cơ hội bảo vệ con người khỏi bệnh sốt rét
Cuộc thử nghiệm lâm sàng quy mô lớn đầu tiên chống lại căn bệnh sốt rét vốn được xem là lưỡi hái tử thần ở những quốc gia nghèo châu Phi đã thu được kết quả hứa hẹn. Với loại vắc-xin RTS,S có thể bảo vệ sự sống cho hàng triệu trẻ em.
Vắc-xin RTS,S đã được nghiên cứu suốt 25 năm qua, nhưng từ năm 2001, Tổ chức PATH Malaria Vaccine Initiative và Tập đoàn GSK dưới sự tài trợ của Quỹ Bill & Melinda Gates đã đạt được những kết quả quan trọng. Hiệu quả của loại vắc-xin RTS,S là khoảng 30-50%. Trong thời gian tới, các nhà khoa học sẽ công bố loại vắc-xin thế hệ thứ hai có hiệu quả lên tới 80-90% trong vòng 5 - 6 năm tới.
Mặc dù vắc-xin RTS,S chưa hoàn toàn bảo vệ con người khỏi bệnh sốt rét nhưng đây sẽ là tiền đề để các nhà khoa học tiếp tục phát triển thành một loại vắc-xin hiệu nghiệm chế ngự hoàn toàn căn bệnh này trong thời gian không xa nữa.
8. Năm của các hành tinh ngoài Hệ mặt trời
Kể từ khi được phóng lên quỹ đạo, Đài thiên văn không gian Kepler đã mang về một kho dữ liệu vô giá về sự tồn tại của những hành tinh và hệ hành tinh tồn tại bên ngoài Hệ mặt trời. Và năm 2011 được xem là năm của những khám phá về những hành tinh ngoài Hệ mặt trời với hơn 2000 ứng viên, trong đó có những hành tinh tương tư như Trái đất của chúng ta.
Đặc biệt, những số liệu phân tích của các hệ hành tinh có những “hành xử” khác thường đã đặt ra một câu hỏi lớn cho các nhà khoa học về sự hình thành, động lực học và cơ chế chuyển động của các hành tinh cũng như quỹ đạo của chúng trong vũ trụ.
9. Vật liệu ứng dụng tiềm năng
Năm 2011, các nhà khoa học đã điều khiển được được cấu trúc lỗ và chế tạo thành công nhiều dạng khác nhau với những đặc tính ứng dụng tiềm năng của vật liệu cấu trúc xốp zeolite. Zeolite tổng hợp là vật liệu quan trọng, được sử dụng rộng rãi như chất xúc tác trong ngành công nghiệp hóa dầu, chất thu nhiệt mặt trời, ứng dụng rộng rãi trong nông nghiệp, y học và công nghiệp…
10. Cơ hội kéo dài tuổi thọ
Đột phá khoa học cuối cùng của năm 2011 chính là việc các nhà khoa học đã chỉ ra rằng, việc chọn lọc, loại bỏ những tế bào bị lão hóa hoặc không thể phân chia được nữa có thể giúp chúng ta được khỏe mạnh lâu hơn. Mặt khác, từ trước tới nay, một số cơ chế cơ bản gây ra sự lão hóa vẫn là một bí ẩn. Chính vì vậy, nghiên cứu này đã hé lộ những cơ hội mới trong việc ngăn ngừa những căn bệnh liên quan đến tuổi tác đồng thời có thể kéo dài tuổi thọ của con người.
Để có được kết quả đó, các nhà khoa học đã tiến hành nghiên cứu thử nghiệm trên chuột.
Chủ nhật, ngày 08 tháng một năm 2012
Thứ ba, ngày 03 tháng một năm 2012
Đêm nay có mưa sao băng
(TNO) Ông Nguyễn Đức Phường, Hội thiên văn và vũ trụ Việt Nam, cho biết, đêm nay 3.1, cùng với người dân nhiều nơi trên thế giới, chúng ta có cơ hội được chiêm ngưỡng trận mưa sao băng đầu tiên và cũng là trận mưa sao băng lớn của năm 2012: mưa sao băng Quadrantids.
Theo ông Phường, trong trận mưa sao băng này, số sao băng dự đoán khoảng 40 vệt/giờ tại thời điểm cực đại. Thậm chí trong điều kiện quan sát tốt, dự đoán có thể lên đến 120 vệt/giờ tại cực đại của cực điểm.
“Nguồn gốc của trận mưa sao băng này là khi Trái đất đi vào đám bụi vốn là tàn dư của thiên thể 2003 EH1 và thiên thể này được dự đoán là một phần của sao chổi C/1490 Y1 được các nhà thiên văn ở Đông Á quan sát cách đây 500 năm trước”, ông Phường giải thích.
Để quan sát trận mưa sao băng này, theo ông Phường, chúng ta hướng mắt về phía chòm sao Mục Phu nơi diễn ra tâm điểm của trận mưa sao băng này. Mưa sao băng không ảnh hưởng đến mắt nên quan sát hiện tượng thiên nhiên kỳ thú này bằng mắt thường là tốt nhất.
Quang Duẩn
Nguồn: http://www.thanhnien.com.vn/pages/20120103/dem-nay-co-mua-sao-bang.aspx
Theo ông Phường, trong trận mưa sao băng này, số sao băng dự đoán khoảng 40 vệt/giờ tại thời điểm cực đại. Thậm chí trong điều kiện quan sát tốt, dự đoán có thể lên đến 120 vệt/giờ tại cực đại của cực điểm.
“Nguồn gốc của trận mưa sao băng này là khi Trái đất đi vào đám bụi vốn là tàn dư của thiên thể 2003 EH1 và thiên thể này được dự đoán là một phần của sao chổi C/1490 Y1 được các nhà thiên văn ở Đông Á quan sát cách đây 500 năm trước”, ông Phường giải thích.
Để quan sát trận mưa sao băng này, theo ông Phường, chúng ta hướng mắt về phía chòm sao Mục Phu nơi diễn ra tâm điểm của trận mưa sao băng này. Mưa sao băng không ảnh hưởng đến mắt nên quan sát hiện tượng thiên nhiên kỳ thú này bằng mắt thường là tốt nhất.
Quang Duẩn
Nguồn: http://www.thanhnien.com.vn/pages/20120103/dem-nay-co-mua-sao-bang.aspx
Thứ hai, ngày 02 tháng một năm 2012
Chủ nhật, ngày 01 tháng một năm 2012
Thiên khí 2012
(ĐVO) Theo các nhà nghiên cứu, năm 2012 sẽ xuất hiện nhiều hiện tượng thiên văn, khí hậu ngày càng khắc nghiệt; và chắc chắn... không có ngày tận thế!
Nhiều hiện tượng thiên văn kỳ thú
Theo ông Nguyễn Đức Phường, Hội Thiên văn vũ trụ Việt Nam, năm 2012 có một số sự kiện thiên văn đặc biệt như: sự hội ngộ của các hành tinh, nhật thực, nhật nguyệt và xuất hiện các trận mưa sao băng.
Cụ thể, Năm 2012 sẽ có một số cuộc gặp gỡ của các vì sao. Ngày 14/3, sao Mộc và sao Kim chỉ cách nhau 3 độ trên bầu trời ngay sau hoàng hôn. Ngày 27/11, sao Kim và sao Thổ chỉ cách nhau có 1 độ trên bầu trời trước khi bình minh. Bên cạnh việc các hành tinh sẽ ở vị trí gần Trái đất nhất trong năm như: Sao Hỏa (3/3), sao Thổ (15/4), sao Hải Vương (24/8), sao Mộc (3/12) thì sự kiện thiên văn đáng chú ý nhất xảy ra trong năm 2012 chính là hiện tượng sao Kim đi qua đĩa Mặt Trời xuất hiện ngày 5 - 6/6. Hiện tượng này đến năm 2117 mới tái xuất hiện.
Mưa sao băng là một trong nhiều sự kiện thiên văn lý thú xuất hiện trong năm 2012.
Năm 2012 sẽ xảy ra 2 lần nhật thực. Lần nhật thực thứ nhất là nhật thực hình khuyên xảy ra vào ngày 20/5. Việt Nam chỉ quan sát được nhật thực một phần. Lần nhật thực thứ hai là nhật thực toàn phần xảy ra vào ngày 13/11. Nhật thực lần này chỉ được quan sát ở phía nam Thái Bình Dương.
Năm 2012 cũng xảy ra 2 lần nguyệt thực nhưng không có nguyệt thực toàn phần. Lần thứ nhất là nguyệt thực một phần xảy ra vào ngày 4/6. Lần nguyệt thực thứ hai là nguyệt thực nửa tối và được quan sát trong khu vực bao gồm châu Âu, châu Á, Đông Phí, Úc, Thái Bình Dương và Bắc Mỹ.
Ngoài ra trong năm 2012, người dân tiếp tục được thưởng thức một số trận mưa sao băng đẹp như: mưa sao băng Quadrantids đạt cực đại vào đêm 3, rạng sáng 4/1 với số sao băng dự đoán là 40 vệt/giờ; mưa sao băng Anh Tiên (Perseids) đạt cực đại vào đêm 12, rạng sáng 13/8 với số sao băng dự đoán là 60 vệt/giờ; mưa sao băng Sư Tử (Leonids) đạt cực đại vào đêm 17, rạng sáng 18/11 với số sao băng dự đoán là 40 vệt/giờ; mưa sao băng Song Tử (Geminids) đạt cực đại vào đêm 13, rạng sáng 14 với số sao băng dự đoán là 60 vệt/giờ.
Ông Phường khẳng định, đây hoàn toàn là những hiện tượng thiên văn lý thú, không ảnh hưởng đến sức khỏe và cuộc sống của con người.
Bão mặt trời hoạt động mạnh
Ngoài các sự kiện thiên văn trên, ông Phường cũng cho hay, sự kiện thiên văn duy nhất có thể tác động đến sức khỏe và hoạt động kinh tế của nhân loại là hoạt động của Mặt trời theo dự báo sẽ đạt cực đại trong khoảng thời gian 2012 – 2013. Bão mặt trời có thể ảnh hưởng tới sức khỏe con người, gây thiệt hại cho ngành dầu khí, viễn thông, điện lực, thậm chí có thể phá hủy vệ tinh nhân tạo,...
“Nhiều khả năng hoạt động của Mặt Trời sẽ đạt đỉnh điểm vào năm 2012 - 2013 và dự báo sẽ xảy ra khoảng 50 trận bão từ sẽ hoạt động mạnh với cường độ lớn có thể lên tới 500 - 600 nT. Do hoạt động của Mặt Trời vô cùng phức tạp nên hiện tại khoa học chưa thể tính toán, tiên đoán được khi nào sẽ diễn ra những vụ bùng phát, phun trào lớn tại những khu vực nhất định trên bền mặt Mặt trời”, ông Phường cho biết.
Nhà nghiên cứu Nguyễn Phúc Giác Hải, ông Nguyễn Đức Phường (Hội Thiên văn vũ trụ Việt Nam) và ông Nguyễn Đức Ngữ (Trung tâm Khoa học công nghệ khí tượng thủy văn)
Liên quan đến sự kiện này, nhà nghiên cứu Nguyễn Phúc Giác Hải cũng cho biết, theo nghiên cứu của các nhà khoa học NaSa, tính cuối năm 2012 , đầu năm 2013 mặt trời sẽ hoạt động rất dữ dội, kéo theo các cơn bão từ. Những cơn bão từ này đổ xuống trái đất có thể phá hoại tất cả các giao tiếp bằng điện tử, gây mất điện, nước dẫn đến tình trạng hỗn loạn. Ngoài ra, các cơn bão từ cũng có thể kích thích gây biến đổi đột biến về gen, biến những vi rút lành thành vi rút ác tính. Tuy nhiên, đến nay vẫn chưa có những thông tin cụ thể về khả năng và phạm vi ảnh hưởng tới trái đất của sự kiện này.
Khí hậu khắc nghiệt hơn
Theo các số liệu của cơ quan khí tượng ghi nhận, trong 50 năm qua, nhiệt độ trung bình tại Việt Nam đã tăng 0,7 độ C, mực nước biển dâng 20 cm. Hạn hán tăng cả cả về tần suất và cường độ, mùa lạnh ngày càng thu hẹp. Các cơn bão ngày càng phức tạp, tăng về tần suất, dồn nhiều vào cuối năm và ảnh hưởng đến các tỉnh Nam Trung Bộ.
Về khí hậu Việt Nam những năm tới đây, các nhà nghiên cứu khí tượng thủy văn nhận định có xu hướng ngày càng khắc nghiệt.
Ông Lê Công Thành, Cục trưởng Cục Khí tượng thủy văn và Biến đổi khí hậu (Bộ Tài Nguyên Môi trường) cho biết, những tác động của biến đổi khí hậu đến thời tiết Việt Nam ngày càng rõ rệt. Theo dự kiến, đến năm 2100, nhiệt độ trung bình tăng 2 - 3 độ C so với hiện nay. Các hiện tượng khí hậu cực đoan như bão, áp thấp nhiệt đới, mưa lớn gây lũ, hạn hán, nắng nóng, rét đậm … sẽ diến biến ngày càng phức tạp hơn. Mực nước biển trung bình năm 2100 có thể dâng lên 1 m.
Lý giải về sự ôn hòa của thời tiết năm nay (2011), ông Nguyễn Đức Ngữ, Trung tâm Khoa học công nghệ khí tượng thủy văn cho biết, tình hình thời tiết năm nay tuy có ôn hòa hơn năm trước nhưng vẫn nằm trong quy luật chung: thời tiết ngày càng khắc nghiệt và tăng tính biến động.
“Xu thế chung của thời tiết đang biến động mạnh theo cả hai phía: mưa nhiều hơn, nóng nhiều hơn, mùa đông ấm hơn nhưng cũng có những đợt lạnh rất khắc nghiệt. Trong năm nay (2011), mùa hè không quá nóng, mùa đông cũng không quá lạnh, mưa lũ nhẹ hơn những năm trước nhưng điều này vẫn nằm trong quy luật vận động của thời tiết. Quy luật vận động này phát triển theo đường rích rắc chứ không phải là một đường thẳng. Nghĩa là sẽ có sự chênh lệch về nhiệt độ giữa các năm nhưng xu hướng chung là đi lên. Do đó, nếu căn cứ theo quy luật, thời tiết năm nay ôn hòa thì sang năm có thể sẽ phức tạp hơn”, ông Ngữ phân tích.
Tuy nhiên, theo ông Bùi Minh Tăng, Giám đốc Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn Trung ương, thời điểm này Trung tâm chưa thể đưa ra những dự báo về tình hình thời tiết 2012.
Không có ngày tận thế
Nói về tin đồn ngày tận thế 21/12/2012, ông Nguyễn Đức Phường khẳng định, xét về mặt khoa học, không có ngày tận thế trong năm 2012.
“Nỗi lo lớn nhất trong năm 2012 là sự đổ bộ của các cơn bão Mặt trời. Nhưng dù hoạt động của Mặt Trời có đạt cực điểm vào năm 2012 thì những tác động của nó cũng không thể gây nên ngày tận thế”, ông Phường chắc chắn.
Ông Phường cũng giải thích về lời đồn thổi sự va chạm của các thiên thạch vào Trái đất. Nhà nghiên cứu thiên văn này cho biết, theo quan sát, tính toán của các nhà khoa học, hàng trăm nghìn thiên thể mới được phát hiện và những trường hợp gây nguy hiểm cho Trái đất là rất ít. Xác xuất để một thiên thạch có kích thước khoảng 1 km phải mất 500.000 năm mới xuất hiện. Còn thiên thạch lớn hơn cỡ vài km phải mất đến 10 triệu năm. Ngày 8/11/2011, tiểu hành tinh 2005 YU55 có kích thước khoảng 400 m đã lướt qua Trái đất ở khoảng 323000 km không gây bất cứ một tổn hại nào.
Bên cạnh những nguyên nhân từ vũ trụ, ông Phường cho biết, những thảm họa động đất, sóng thần, hay núi lửa có thể xảy ra ở một số nơi trên Trái đất. Tuy nhiên, nhưng những thiên tai này chỉ xảy ra cục bộ ở một số khu vực mà không diễn ra đồng loạt. Do vậy cũng không thể gây ra ngày tận thế.
Nhà nghiên cứu Nguyễn Phúc giác Hải cũng bác bỏ thông tin gắn thời gian kết thúc lịch của người Maya với ngày tận thế. Đây là sự liên hệ là hoàn toàn không có cơ sở.
“Chu kỳ lịch của nước ta tính theo thế kỷ nên hết thế kỷ 20 thì ta làm lịch của thế kỷ 21 và cứ theo chu trình như vậy. Người Trung quốc tính lịch theo chu kỳ nhỏ 12 năm và chu kỳ lớn 60 năm, sau 60 năm thì nó quay trở lại. Còn người Maya có nhiều kiểu lịch, có những kiểu lịch tính chu kỳ là 260 ngày, chu kỳ dài mấy nghìn năm. Đại chu kỳ ấy khởi đầu cách đây khoảng 300 năm và kết thúc đại chu kỳ vào ngày 21/12/2012. Tuy nhiên, người Maya hiện nay không còn tồn tại nên ngày 21/12/2012 là ngày kết thúc vĩnh viễn chu kỳ lịch của người Maya. Nếu người Maya còn tồn tại thì chắc chắn họ sẽ tính tiếp lịch. Như vậy, không thể nói kết thúc lịch Maya thì loài người diệt vong”, ông Hải lý giải.
Ngoài cơ sở khoa học, ông Hải cũng cho biết, một số nhà tiên tri đã đưa ra những dự đoán về năm Dần, Mão, Thìn, Tỵ …Tuy nhiên, căn cứ vào bộ môn dự báo, nước ra năm 2012 cơ bản là yên ổn: không có chiến tranh, dịch bệnh, thiên tai đều nhẹ hơn các nước khác.
Khánh Tường
Nguồn: http://baodatviet.vn/Home/chinhtrixahoi/Thien-khi-2012/20121/185346.datviet
Nhiều hiện tượng thiên văn kỳ thú
Theo ông Nguyễn Đức Phường, Hội Thiên văn vũ trụ Việt Nam, năm 2012 có một số sự kiện thiên văn đặc biệt như: sự hội ngộ của các hành tinh, nhật thực, nhật nguyệt và xuất hiện các trận mưa sao băng.
Cụ thể, Năm 2012 sẽ có một số cuộc gặp gỡ của các vì sao. Ngày 14/3, sao Mộc và sao Kim chỉ cách nhau 3 độ trên bầu trời ngay sau hoàng hôn. Ngày 27/11, sao Kim và sao Thổ chỉ cách nhau có 1 độ trên bầu trời trước khi bình minh. Bên cạnh việc các hành tinh sẽ ở vị trí gần Trái đất nhất trong năm như: Sao Hỏa (3/3), sao Thổ (15/4), sao Hải Vương (24/8), sao Mộc (3/12) thì sự kiện thiên văn đáng chú ý nhất xảy ra trong năm 2012 chính là hiện tượng sao Kim đi qua đĩa Mặt Trời xuất hiện ngày 5 - 6/6. Hiện tượng này đến năm 2117 mới tái xuất hiện.
Mưa sao băng là một trong nhiều sự kiện thiên văn lý thú xuất hiện trong năm 2012.
Năm 2012 sẽ xảy ra 2 lần nhật thực. Lần nhật thực thứ nhất là nhật thực hình khuyên xảy ra vào ngày 20/5. Việt Nam chỉ quan sát được nhật thực một phần. Lần nhật thực thứ hai là nhật thực toàn phần xảy ra vào ngày 13/11. Nhật thực lần này chỉ được quan sát ở phía nam Thái Bình Dương.
Năm 2012 cũng xảy ra 2 lần nguyệt thực nhưng không có nguyệt thực toàn phần. Lần thứ nhất là nguyệt thực một phần xảy ra vào ngày 4/6. Lần nguyệt thực thứ hai là nguyệt thực nửa tối và được quan sát trong khu vực bao gồm châu Âu, châu Á, Đông Phí, Úc, Thái Bình Dương và Bắc Mỹ.
Ngoài ra trong năm 2012, người dân tiếp tục được thưởng thức một số trận mưa sao băng đẹp như: mưa sao băng Quadrantids đạt cực đại vào đêm 3, rạng sáng 4/1 với số sao băng dự đoán là 40 vệt/giờ; mưa sao băng Anh Tiên (Perseids) đạt cực đại vào đêm 12, rạng sáng 13/8 với số sao băng dự đoán là 60 vệt/giờ; mưa sao băng Sư Tử (Leonids) đạt cực đại vào đêm 17, rạng sáng 18/11 với số sao băng dự đoán là 40 vệt/giờ; mưa sao băng Song Tử (Geminids) đạt cực đại vào đêm 13, rạng sáng 14 với số sao băng dự đoán là 60 vệt/giờ.
Ông Phường khẳng định, đây hoàn toàn là những hiện tượng thiên văn lý thú, không ảnh hưởng đến sức khỏe và cuộc sống của con người.
Bão mặt trời hoạt động mạnh
Ngoài các sự kiện thiên văn trên, ông Phường cũng cho hay, sự kiện thiên văn duy nhất có thể tác động đến sức khỏe và hoạt động kinh tế của nhân loại là hoạt động của Mặt trời theo dự báo sẽ đạt cực đại trong khoảng thời gian 2012 – 2013. Bão mặt trời có thể ảnh hưởng tới sức khỏe con người, gây thiệt hại cho ngành dầu khí, viễn thông, điện lực, thậm chí có thể phá hủy vệ tinh nhân tạo,...
“Nhiều khả năng hoạt động của Mặt Trời sẽ đạt đỉnh điểm vào năm 2012 - 2013 và dự báo sẽ xảy ra khoảng 50 trận bão từ sẽ hoạt động mạnh với cường độ lớn có thể lên tới 500 - 600 nT. Do hoạt động của Mặt Trời vô cùng phức tạp nên hiện tại khoa học chưa thể tính toán, tiên đoán được khi nào sẽ diễn ra những vụ bùng phát, phun trào lớn tại những khu vực nhất định trên bền mặt Mặt trời”, ông Phường cho biết.
Nhà nghiên cứu Nguyễn Phúc Giác Hải, ông Nguyễn Đức Phường (Hội Thiên văn vũ trụ Việt Nam) và ông Nguyễn Đức Ngữ (Trung tâm Khoa học công nghệ khí tượng thủy văn)
Liên quan đến sự kiện này, nhà nghiên cứu Nguyễn Phúc Giác Hải cũng cho biết, theo nghiên cứu của các nhà khoa học NaSa, tính cuối năm 2012 , đầu năm 2013 mặt trời sẽ hoạt động rất dữ dội, kéo theo các cơn bão từ. Những cơn bão từ này đổ xuống trái đất có thể phá hoại tất cả các giao tiếp bằng điện tử, gây mất điện, nước dẫn đến tình trạng hỗn loạn. Ngoài ra, các cơn bão từ cũng có thể kích thích gây biến đổi đột biến về gen, biến những vi rút lành thành vi rút ác tính. Tuy nhiên, đến nay vẫn chưa có những thông tin cụ thể về khả năng và phạm vi ảnh hưởng tới trái đất của sự kiện này.
Khí hậu khắc nghiệt hơn
Theo các số liệu của cơ quan khí tượng ghi nhận, trong 50 năm qua, nhiệt độ trung bình tại Việt Nam đã tăng 0,7 độ C, mực nước biển dâng 20 cm. Hạn hán tăng cả cả về tần suất và cường độ, mùa lạnh ngày càng thu hẹp. Các cơn bão ngày càng phức tạp, tăng về tần suất, dồn nhiều vào cuối năm và ảnh hưởng đến các tỉnh Nam Trung Bộ.
Về khí hậu Việt Nam những năm tới đây, các nhà nghiên cứu khí tượng thủy văn nhận định có xu hướng ngày càng khắc nghiệt.
Ông Lê Công Thành, Cục trưởng Cục Khí tượng thủy văn và Biến đổi khí hậu (Bộ Tài Nguyên Môi trường) cho biết, những tác động của biến đổi khí hậu đến thời tiết Việt Nam ngày càng rõ rệt. Theo dự kiến, đến năm 2100, nhiệt độ trung bình tăng 2 - 3 độ C so với hiện nay. Các hiện tượng khí hậu cực đoan như bão, áp thấp nhiệt đới, mưa lớn gây lũ, hạn hán, nắng nóng, rét đậm … sẽ diến biến ngày càng phức tạp hơn. Mực nước biển trung bình năm 2100 có thể dâng lên 1 m.
Lý giải về sự ôn hòa của thời tiết năm nay (2011), ông Nguyễn Đức Ngữ, Trung tâm Khoa học công nghệ khí tượng thủy văn cho biết, tình hình thời tiết năm nay tuy có ôn hòa hơn năm trước nhưng vẫn nằm trong quy luật chung: thời tiết ngày càng khắc nghiệt và tăng tính biến động.
“Xu thế chung của thời tiết đang biến động mạnh theo cả hai phía: mưa nhiều hơn, nóng nhiều hơn, mùa đông ấm hơn nhưng cũng có những đợt lạnh rất khắc nghiệt. Trong năm nay (2011), mùa hè không quá nóng, mùa đông cũng không quá lạnh, mưa lũ nhẹ hơn những năm trước nhưng điều này vẫn nằm trong quy luật vận động của thời tiết. Quy luật vận động này phát triển theo đường rích rắc chứ không phải là một đường thẳng. Nghĩa là sẽ có sự chênh lệch về nhiệt độ giữa các năm nhưng xu hướng chung là đi lên. Do đó, nếu căn cứ theo quy luật, thời tiết năm nay ôn hòa thì sang năm có thể sẽ phức tạp hơn”, ông Ngữ phân tích.
Tuy nhiên, theo ông Bùi Minh Tăng, Giám đốc Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn Trung ương, thời điểm này Trung tâm chưa thể đưa ra những dự báo về tình hình thời tiết 2012.
Không có ngày tận thế
Nói về tin đồn ngày tận thế 21/12/2012, ông Nguyễn Đức Phường khẳng định, xét về mặt khoa học, không có ngày tận thế trong năm 2012.
“Nỗi lo lớn nhất trong năm 2012 là sự đổ bộ của các cơn bão Mặt trời. Nhưng dù hoạt động của Mặt Trời có đạt cực điểm vào năm 2012 thì những tác động của nó cũng không thể gây nên ngày tận thế”, ông Phường chắc chắn.
Ông Phường cũng giải thích về lời đồn thổi sự va chạm của các thiên thạch vào Trái đất. Nhà nghiên cứu thiên văn này cho biết, theo quan sát, tính toán của các nhà khoa học, hàng trăm nghìn thiên thể mới được phát hiện và những trường hợp gây nguy hiểm cho Trái đất là rất ít. Xác xuất để một thiên thạch có kích thước khoảng 1 km phải mất 500.000 năm mới xuất hiện. Còn thiên thạch lớn hơn cỡ vài km phải mất đến 10 triệu năm. Ngày 8/11/2011, tiểu hành tinh 2005 YU55 có kích thước khoảng 400 m đã lướt qua Trái đất ở khoảng 323000 km không gây bất cứ một tổn hại nào.
Bên cạnh những nguyên nhân từ vũ trụ, ông Phường cho biết, những thảm họa động đất, sóng thần, hay núi lửa có thể xảy ra ở một số nơi trên Trái đất. Tuy nhiên, nhưng những thiên tai này chỉ xảy ra cục bộ ở một số khu vực mà không diễn ra đồng loạt. Do vậy cũng không thể gây ra ngày tận thế.
Nhà nghiên cứu Nguyễn Phúc giác Hải cũng bác bỏ thông tin gắn thời gian kết thúc lịch của người Maya với ngày tận thế. Đây là sự liên hệ là hoàn toàn không có cơ sở.
“Chu kỳ lịch của nước ta tính theo thế kỷ nên hết thế kỷ 20 thì ta làm lịch của thế kỷ 21 và cứ theo chu trình như vậy. Người Trung quốc tính lịch theo chu kỳ nhỏ 12 năm và chu kỳ lớn 60 năm, sau 60 năm thì nó quay trở lại. Còn người Maya có nhiều kiểu lịch, có những kiểu lịch tính chu kỳ là 260 ngày, chu kỳ dài mấy nghìn năm. Đại chu kỳ ấy khởi đầu cách đây khoảng 300 năm và kết thúc đại chu kỳ vào ngày 21/12/2012. Tuy nhiên, người Maya hiện nay không còn tồn tại nên ngày 21/12/2012 là ngày kết thúc vĩnh viễn chu kỳ lịch của người Maya. Nếu người Maya còn tồn tại thì chắc chắn họ sẽ tính tiếp lịch. Như vậy, không thể nói kết thúc lịch Maya thì loài người diệt vong”, ông Hải lý giải.
Ngoài cơ sở khoa học, ông Hải cũng cho biết, một số nhà tiên tri đã đưa ra những dự đoán về năm Dần, Mão, Thìn, Tỵ …Tuy nhiên, căn cứ vào bộ môn dự báo, nước ra năm 2012 cơ bản là yên ổn: không có chiến tranh, dịch bệnh, thiên tai đều nhẹ hơn các nước khác.
Khánh Tường
Nguồn: http://baodatviet.vn/Home/chinhtrixahoi/Thien-khi-2012/20121/185346.datviet
Thứ năm, ngày 15 tháng mười hai năm 2011
2012 – những bữa tiệc của bầu trời

Năm 2012, cư dân thế giới lại nô nức được thưởng ngoạn những bữa tiệc quan sát.
- Vũ điệu các hành tinh: Các hành tinh sẽ ở khoảng cách gần Trái đất nhất trong năm 2012. Đây là cơ hội tuyệt vời để những người yêu thích bầu trời quan sát và khám phá những người anh em của Trái đất: Sao Hỏa sẽ gần Trái đất nhất vào ngày 3/3; Sao Thổ sẽ gần Trái đất nhất vào ngày 15/4. Đây là cơ hội để chúng ta quan sát và chụp ảnh hành tinh với chiếc vành duyên dáng cùng các vệ tinh của nó; Hải Vương – hành tinh màu xanh dương sẽ ở tiến đến vị trí trên quỹ đạo ở khoảng cách gần Trái đất nhất vào ngày 24/8. Mặc dù là hành lớn thứ 3 trong Hệ mặt trời, nhưng do ở khoảng cách xa nên chúng ta phải sử dụng kính thiên văn để săn lùng hành tinh này trên bầu trời. Các bạn dừng quên sử dụng các chương trình phần mềm bản đồ sao; ngày 3/12 sao Mộc – người anh cả trong Hệ mặt trời sẽ ở vị trí gần Trái đất nhất. Sao Mộc rực sáng trên bầu trời rất dễ tìm. Chúng ta dừng quên quan sát hành tinh này qua kính thiên văn để khám phá những dải mây trên bề mặt của nó cùng 4 vệ tinh đáng yêu mà 400 năm trước nhà thiên văn lỗi lạc người Ý Galile đã lần đầu tiên quan sát là: Io, Callisto, Europa và Ganymede.
- Sao Kim đi qua đĩa Mặt trời: Đây có lẽ là sự kiện mong chờ nhất trong năm. Lần gây đây nhất xảy ra vào năm 2004. Ngày 5, 6/6, những cư vân ở Đông Á, vùng phía Đông Úc và Alaska sẽ có cơ hội chiêm ngưỡng toàn phần hiện tượng thiên nhiên kỳ thú này. Ngoài ra, những nơi như châu Âu, Tây Á, Đông Phi sẽ quan sát được một phần diễn biến lúc Mặt trời mọc. Trong khi đó, vùng Bắc Mỹ, Trung Mỹ và Tây Nam Mỹ sẽ quan sát một phần diễn biến của hiện tượng trước khi mặt trời lặn.
Để quan sát hiện tượng Sao Kim đi qua đĩa mặt trời tiếp theo chúng ta phải chờ đến năm 2117.

- Các hành tinh sóng đôi: ngày 14/3, hai hành tinh trong hệ mặt trời là sao Mộc và sao Kim sẽ cùng tỏa sáng trên bầu trời. Hai hành tinh nổi bật nhất trên bầu trời sẽ cặp kè nhau và chỉ cách nhau 3 độ trên bầu trời ngay sau hoàng hôn. Trong khi đó, vào ngày 27/11, sao Kim và sao Thổ sẽ “ghé thăm” nhau trên bầu trời trước khi bình minh và chỉ cách nhau có 1 độ.
- Nhật thực: Năm 2012, thế giới sẽ cùng chào đón 2 lần nhật thực. Lần nhật thực thứ nhất là nhật thực hình khuyên xảy ra vào ngày 20/5. Pha nhật thực hình khuyên sẽ được quan sát trong một dải hẹp kép dài từ bờ biển phía đông Trung Quốc đến phía Nam Nhật Bản, qua Thái Bình Dương và kết thúc ở vùng phía Tây của nước Mỹ. Dải nhật thực một phần được quan sát trong một vủng rộng lớn hơn bao gồm Đông Á, Thái Bình Dương và tây Mỹ. Việt Nam chúng ta chỉ quan sát được nhật thực một phần. Theo giờ UTC, nhật thực một phần bắt đầu lúc 20:56:07, toàn phần bắt đầu lúc 22:06:17, cực đại lúc 23:53:54, nhật thực toàn phần kết thúc lúc 1:39:11, nhật thực một phần kết thúc lúc 2:49:21;
Lần nhật thực thứ hai là nhật thực toàn phần xảy ra vào ngày 13/11. Nhật thực lần này chỉ được quan sát ở phía nam Thái Bình Dương. Những người dân ở phía bắc mước Úc có cơ hội được quan sát nhật thực toàn phần. Dải một phần sẽ bao phủ phía nam Thái Bình Dương và châu Nam Cực.
- Nguyệt thực:Cùng giống như nhật thực, năm 2012, thế giới sẽ đón nhật 2 lần nguyệt thực, tiếc rằng, sẽ không có nguyệt thực toàn phần.
Lần thứ nhất là nguyệt thực một phần xảy ra vào ngày 4/6. Nguyệt thực lần này sẽ được quan sát trong một khu vực rộng lớn bao gồm châu Á, Úc, Thái Bình Dương và châu Mỹ.
Lần nguyệt thực thứ hai là nguyệt thực nửa tối và được quan sát trong khu vực bao gồm châu Âu, châu Á, Đông Phí, Úc, Thái Bình Dương và Bắc Mỹ.
- Sao băng: Theo thông lệ hàng năm, những người yêu thích bầu trời lại tiếp tục được thưởng thức các bữa tiệc sao băng đẹp mắt. Trong số này phải kể đến những trận sao băng nổi bật như: mưa sao băng Quadrantids đạt cực đại vào đêm 3, rạng sáng 4/1 với số sao băng dự đoán là 40 vệt/giờ; mưa sao băng Anh Tiên (Perseids) đạt cực đại vào đêm 12, rạng sáng 13/8 với số sao băng dự đoán là 60 vệt/giờ; mưa sao băng Sư Tử (Leonids) đạt cực đại vào đêm 17, rạng sáng 18/11 với số sao băng dự đoán là 40 vệt/giờ; mưa sao băng Song Tử (Geminids) đạt cực đại vào đêm 13, rạng sáng 14 với số sao băng dự đoán là 60 vệt/giờ.
Thứ tư, ngày 14 tháng mười hai năm 2011
Ôm bằng đỏ, cử nhân lùi lũi quay lại học nghề
Sau bốn năm đại học, lo sợ, chán nản vì tình trạng thất nghiệp, một số sinh viên lại tiếp tục thi vào các ngành hot khác mong "đổi phận". Thậm chí, có cử nhân quay lại học trung cấp điện, cơ khí, dược... chỉ để mong có việc tạm thời.
Ôm bằng đỏ, ngơ ngác vào đời
Sinh viên tốt nghiệp đồng nghĩa với việc họ sẽ không còn sống phụ thuộc hoàn toàn vào gia đình mà phải tự lập trong cuộc sống. Do không được trang bị đầy đủ các kĩ năng, vấn đề xin việc làm đã khiến không ít các bạn trẻ cảm thấy hoang mang, ngỡ ngàng.
Chuyện cử nhân N.V.Hùng, tốt nghiệp hệ cao đẳng, Trường ĐH Bách khoa HN sau thời gian đi làm cũng bỏ nghề để làm xe ôm trên báo Tiền Phong cũng là một trường hợp khiến nhiều người phải suy ngẫm. Được biết, chàng trai gốc Hà Nội này sau khi tốt nghiệp cũng xin được “chân” giám sát dây chuyền tại nhà máy xi măng ở Hà Nam nhưng chỉ 5 tháng sau thì chán việc và xin nghỉ, học tiếp liên thông lên đại học. Sau khi ra trường, hơn 1 năm trời Hùng gõ cửa khắp nơi xin việc và được 1 công ty về điện nhận vào. Tuy nhiên, chỉ 2 tháng sau, do thiếu nhiệt huyết, bỏ bê việc, ít kinh nghiệm, mâu thuẫn với đồng nghiệp, Hùng tự ý xin nghỉ làm.
Đang làm công nhân ở khu công nghiệp Nhơn Trạch (tỉnh Đồng Nai), nhưng Thu Hường và Thịnh đều cảm thấy rất thấm thía việc lựa chọn ngành nghề chưa đúng hướng của mình. Trên Sinh viên Việt Nam, Hương chia sẻ, khi chưa thi đại học không biết nhiều thông tin về ngành học và tương lai nghề nghiệp khi ra trường. Đến khi tốt nghiệp rồi, vác hồ sơ đi xin việc, họ cảm thấy rất khó khăn với những kiến thức được học trong nhà trường quá xa rời với thực tế. Đường cùng, hai bạn đành phải chấp nhận đi làm công nhân để có tiền trang trải chi phí sinh hoạt.
Còn M. Hà (SN 1989, Cựu sinh viên báo chí) cho biết, có tấm bằng trong tay nên cô đã rất tự tin khi đi xin việc. Nhưng sau hai tháng thử việc ở một toà soạn báo, Hà đã phải ra đi. Nhà tuyển dụng đã gạt tấm bằng của Hà sang một bên và khẳng định “Bạn có thể tốt nghiệp trung bình chúng tôi vẫn sẽ chấp nhận miễn là bạn làm được việc nhưng ngược lại, chúng tôi phải dành cơ hội cho người khác”.
Hà cho biết, ở trường đại học, bạn được học lý thuyết rất nhiều. Trong khi đó, để áp dụng những kiến thức lý thuyết vào công việc sẽ làm không hề đơn giản. Trong khi đó, kinh nghiệm thực tế của Hà lại rất hạn chế, thời sinh viên khi các bạn khác xông xáo đi viết tin bài cộng tác cho các báo Hà lại chần chừ, ngần ngại với tâm lý “cứ học tốt đi đã, công việc thì tính sau”. Chính điều này đã khiến cô lúng túng khi đi phỏng vấn để viết bài, xử lý thông tin…trong hai tháng thử việc.
Chán nản với tình trạng chờ việc, Hà đã phải đồng ý khi bố cô ngỏ ý xin cho Hà đi học trung cấp dược. Sau khi học xong, gia đình cũng sẽ lo cho cô mở một quầy bán thuốc ngay gần nhà.
Hậu quả
Tình trạng “thừa thầy thiếu thợ” là do không định hướng rõ ràng cho học sinh ngay từ ghế nhà trường phổ thông. Những tân cử nhân tràn đầy hoài bão đến khi tốt nghiệp, họ mới ngỡ ngàng và không khỏi bị “khớp” với thực tế. Áp lực của cơm áo gạo tiền đã buộc họ phải chọn con đường làm thợ để tồn tại.
Trên báo Tuổi trẻ mới đây dẫn câu chuyện của chàng trai quê ở Thoại Sơn, An Giang. Năm 2011, Trung tốt nghiệp ngành VN học, Trường ĐH An Giang sau 4 năm miệt mài đèn sách. Tuy nhiên, hơn 3 tháng sau khi ra trường, hơn 10 bộ hồ sơ rải khắp Sài thành vẫn đẩy Trung đến tình trạng chìa tay xin tiền cha mẹ. Trung kể: "Quá thiếu thốn, mình nộp hồ sơ xin làm phục vụ ở một khách sạn bình thường nhưng phỏng vấn xong người ta lại lắc đầu. Họ nói thẳng ở đây không cần người tốt nghiệp ĐH, chỉ cần những người thạo nghề. Họ cũng nói muốn tìm người làm việc lâu dài, những người tốt nghiệp ĐH làm được ít hôm, thấy chỗ tốt hơn là “bay mất” nên phải tuyển lại". Trước thực tế đó, Trung quyết định “đầu tư” một khóa học nghề với ý nghĩ sẽ dễ xin việc hơn.
Do không thể kiếm nổi một việc làm theo ngành mình đã học, cũng không chấp nhận làm thợ, một số sinh viên quay ra thi lại vào một ngành khác hot hơn mong 'đổi phận". Còn những cử nhân khác thì đành ngậm ngùi chọn cách quay lại học trung cấp điện, cơ khí... để xin việc tạm thời.
GS Phạm Minh Hạc, Chủ tịch Hội Cựu giáo chức Việt Nam cho biết trên báo Tuổi trẻ: "Tôi cho rằng việc cử nhân buộc phải quay lại học nghề là một sự lãng phí lớn của xã hội. Bởi người học đã đầu tư học hết đại học, tốn tiền của, thời gian và những điều khác nữa về đào tạo".
Nhiều chuyên gia cũng nhận định, điều này đã làm cho nền kinh tế không có đủ nhân lực có chất lượng, có đam mê, nhiệt huyết với nghề, ngoài ra, nguồn lực to lớn về tiền bạc, thời gian, sức lực bị tiêu phí. Hơn thế nữa, sự không thành công của nhiều cá nhân trong công việc và cuộc sống do định hướng nghề không đúng có thể dẫn đến nhiều vấn đề xã hội.http://www.blogger.com/img/blank.gif
Đưa ra giải pháp nâng cao năng lực tìm kiếm việc làm cho sinh viên tốt nghiệp ra trường, trên Dân trí, TS. Phạm Mạnh Hà, khoa Tâm lý học, Trường ĐH KH XH&NV, cho rằng, một trong những biện pháp mang tính khả thi cao nhằm giúp các sinh viên nhanh chóng tìm được việc làm phù hợp đó là trang bị ngay cho họ những kỹ năng mềm cần thiết (kỹ năng phỏng vấn xin việc, kỹ năng giao tiếp ứng xử, kỹ năng định vị bản thân...) trước khi các em tốt nghiệp ra trường. Ngoài các kiến thức chuyên môn, chuyên ngành thì sinh cần được trang bị thêm những kiến thức và kỹ năng xã hội để có thể hòa nhập dễ dàng với thị trường lao động ngay sau khi tốt nghiệp.
Lê Minh (Tổng hợp)
Nguồn: http://vietnamnet.vn/vn/tin-nhanh/52600/om-bang-do--cu-nhan-lui-lui-quay-lai-hoc-nghe.html
Ôm bằng đỏ, ngơ ngác vào đời
Sinh viên tốt nghiệp đồng nghĩa với việc họ sẽ không còn sống phụ thuộc hoàn toàn vào gia đình mà phải tự lập trong cuộc sống. Do không được trang bị đầy đủ các kĩ năng, vấn đề xin việc làm đã khiến không ít các bạn trẻ cảm thấy hoang mang, ngỡ ngàng.
Chuyện cử nhân N.V.Hùng, tốt nghiệp hệ cao đẳng, Trường ĐH Bách khoa HN sau thời gian đi làm cũng bỏ nghề để làm xe ôm trên báo Tiền Phong cũng là một trường hợp khiến nhiều người phải suy ngẫm. Được biết, chàng trai gốc Hà Nội này sau khi tốt nghiệp cũng xin được “chân” giám sát dây chuyền tại nhà máy xi măng ở Hà Nam nhưng chỉ 5 tháng sau thì chán việc và xin nghỉ, học tiếp liên thông lên đại học. Sau khi ra trường, hơn 1 năm trời Hùng gõ cửa khắp nơi xin việc và được 1 công ty về điện nhận vào. Tuy nhiên, chỉ 2 tháng sau, do thiếu nhiệt huyết, bỏ bê việc, ít kinh nghiệm, mâu thuẫn với đồng nghiệp, Hùng tự ý xin nghỉ làm.
Đang làm công nhân ở khu công nghiệp Nhơn Trạch (tỉnh Đồng Nai), nhưng Thu Hường và Thịnh đều cảm thấy rất thấm thía việc lựa chọn ngành nghề chưa đúng hướng của mình. Trên Sinh viên Việt Nam, Hương chia sẻ, khi chưa thi đại học không biết nhiều thông tin về ngành học và tương lai nghề nghiệp khi ra trường. Đến khi tốt nghiệp rồi, vác hồ sơ đi xin việc, họ cảm thấy rất khó khăn với những kiến thức được học trong nhà trường quá xa rời với thực tế. Đường cùng, hai bạn đành phải chấp nhận đi làm công nhân để có tiền trang trải chi phí sinh hoạt.
Còn M. Hà (SN 1989, Cựu sinh viên báo chí) cho biết, có tấm bằng trong tay nên cô đã rất tự tin khi đi xin việc. Nhưng sau hai tháng thử việc ở một toà soạn báo, Hà đã phải ra đi. Nhà tuyển dụng đã gạt tấm bằng của Hà sang một bên và khẳng định “Bạn có thể tốt nghiệp trung bình chúng tôi vẫn sẽ chấp nhận miễn là bạn làm được việc nhưng ngược lại, chúng tôi phải dành cơ hội cho người khác”.
Hà cho biết, ở trường đại học, bạn được học lý thuyết rất nhiều. Trong khi đó, để áp dụng những kiến thức lý thuyết vào công việc sẽ làm không hề đơn giản. Trong khi đó, kinh nghiệm thực tế của Hà lại rất hạn chế, thời sinh viên khi các bạn khác xông xáo đi viết tin bài cộng tác cho các báo Hà lại chần chừ, ngần ngại với tâm lý “cứ học tốt đi đã, công việc thì tính sau”. Chính điều này đã khiến cô lúng túng khi đi phỏng vấn để viết bài, xử lý thông tin…trong hai tháng thử việc.
Chán nản với tình trạng chờ việc, Hà đã phải đồng ý khi bố cô ngỏ ý xin cho Hà đi học trung cấp dược. Sau khi học xong, gia đình cũng sẽ lo cho cô mở một quầy bán thuốc ngay gần nhà.
Hậu quả
Tình trạng “thừa thầy thiếu thợ” là do không định hướng rõ ràng cho học sinh ngay từ ghế nhà trường phổ thông. Những tân cử nhân tràn đầy hoài bão đến khi tốt nghiệp, họ mới ngỡ ngàng và không khỏi bị “khớp” với thực tế. Áp lực của cơm áo gạo tiền đã buộc họ phải chọn con đường làm thợ để tồn tại.
Trên báo Tuổi trẻ mới đây dẫn câu chuyện của chàng trai quê ở Thoại Sơn, An Giang. Năm 2011, Trung tốt nghiệp ngành VN học, Trường ĐH An Giang sau 4 năm miệt mài đèn sách. Tuy nhiên, hơn 3 tháng sau khi ra trường, hơn 10 bộ hồ sơ rải khắp Sài thành vẫn đẩy Trung đến tình trạng chìa tay xin tiền cha mẹ. Trung kể: "Quá thiếu thốn, mình nộp hồ sơ xin làm phục vụ ở một khách sạn bình thường nhưng phỏng vấn xong người ta lại lắc đầu. Họ nói thẳng ở đây không cần người tốt nghiệp ĐH, chỉ cần những người thạo nghề. Họ cũng nói muốn tìm người làm việc lâu dài, những người tốt nghiệp ĐH làm được ít hôm, thấy chỗ tốt hơn là “bay mất” nên phải tuyển lại". Trước thực tế đó, Trung quyết định “đầu tư” một khóa học nghề với ý nghĩ sẽ dễ xin việc hơn.
Do không thể kiếm nổi một việc làm theo ngành mình đã học, cũng không chấp nhận làm thợ, một số sinh viên quay ra thi lại vào một ngành khác hot hơn mong 'đổi phận". Còn những cử nhân khác thì đành ngậm ngùi chọn cách quay lại học trung cấp điện, cơ khí... để xin việc tạm thời.
GS Phạm Minh Hạc, Chủ tịch Hội Cựu giáo chức Việt Nam cho biết trên báo Tuổi trẻ: "Tôi cho rằng việc cử nhân buộc phải quay lại học nghề là một sự lãng phí lớn của xã hội. Bởi người học đã đầu tư học hết đại học, tốn tiền của, thời gian và những điều khác nữa về đào tạo".
Nhiều chuyên gia cũng nhận định, điều này đã làm cho nền kinh tế không có đủ nhân lực có chất lượng, có đam mê, nhiệt huyết với nghề, ngoài ra, nguồn lực to lớn về tiền bạc, thời gian, sức lực bị tiêu phí. Hơn thế nữa, sự không thành công của nhiều cá nhân trong công việc và cuộc sống do định hướng nghề không đúng có thể dẫn đến nhiều vấn đề xã hội.http://www.blogger.com/img/blank.gif
Đưa ra giải pháp nâng cao năng lực tìm kiếm việc làm cho sinh viên tốt nghiệp ra trường, trên Dân trí, TS. Phạm Mạnh Hà, khoa Tâm lý học, Trường ĐH KH XH&NV, cho rằng, một trong những biện pháp mang tính khả thi cao nhằm giúp các sinh viên nhanh chóng tìm được việc làm phù hợp đó là trang bị ngay cho họ những kỹ năng mềm cần thiết (kỹ năng phỏng vấn xin việc, kỹ năng giao tiếp ứng xử, kỹ năng định vị bản thân...) trước khi các em tốt nghiệp ra trường. Ngoài các kiến thức chuyên môn, chuyên ngành thì sinh cần được trang bị thêm những kiến thức và kỹ năng xã hội để có thể hòa nhập dễ dàng với thị trường lao động ngay sau khi tốt nghiệp.
Lê Minh (Tổng hợp)
Nguồn: http://vietnamnet.vn/vn/tin-nhanh/52600/om-bang-do--cu-nhan-lui-lui-quay-lai-hoc-nghe.html
Thứ ba, ngày 13 tháng mười hai năm 2011

Tổ cha đời thật bất công:
Thằng thì giàu sụ, thằng không có gì.
Thằng thì lamborghini
Thằng thì xe đạp phải đi suốt đời
Thằng ôm gái uống bia hơi
Thằng chai cuốc lủi cứ chơi một mình!
Thằng thì nhạc nhảy xập xình
Thằng nghe loại nhạc trữ tình, dân ca
Thằng thì đi Mỹ, sang Nga
Thằng thì suốt kiếp không ra khỏi làng.
Thằng thì nhà cửa cao sang
Thằng chẳng có lấy một gian nhà tồi!
Thằng thì ước được như tôi
Thằng thì tôi ước suốt đời không xong.
Nguồn: http://www.facebook.com/photo.php?fbid=337842986233225&set=a.231838606833664.80617.231726083511583&type=1&theater
Tiến sĩ 322 bị sốc ngày trở về
Những người đi học tiến sĩ tại các cơ sở nước ngoài bằng ngân sách Nhà nước (gọi tắt là tiến sĩ 322) khi trở về đã choáng váng với mức lương cũng như cơ chế làm việc ở trường đại học. Nhiều người đã chuyển ra công ty nước ngoài làm việc, mở công ty riêng, hoặc ở lại nước ngoài mà không có ai truy cứu trách nhiệm.
Xong tiến sĩ, lương vẫn thế!
Nguyễn Hùng, một giảng viên trường ĐH có lịch sử hơn 50 tuổi đời ở Hà Nội cho biết, sau khi làm xong tiến sĩ theo Đề án 322 ở trường ĐH Paris 6 ở Pháp về, anh có cảm giác "khủng hoảng".
Đang từ cuộc sống đầy đủ (học bổng cộng với tiền hỗ trợ từ phòng Lab bên ĐH Paris 6), lúc về nước anh nhận mức lương 2,5 triệu/tháng trong 6 tháng đầu do chưa tham gia nhiều hoạt động khác của khoa. Hiện giờ, mức lương của anh là 3,6 triệu đồng/tháng, không thay đổi so với trước lúc đi học.
Thật may, anh mới được duyệt đề tài nghiên cứu khoa học bằng ngân sách nhà nước do trường tạo điều kiện, đó là lý do anh không có ý định bỏ trường ra đi như nhiều bạn bè mình.
Trong số 5 người bạn cùng đi học tiến sĩ theo Đề án 322 cùng anh, có 3 người đã bỏ môi trường đại học vì không chịu đựng được khoản thu nhập ít ỏi cũng như môi trường làm việc.
Một tiến sĩ Toán bật mí: Sở dĩ nhiều tiến sĩ 322 trở về, vẫn bám trụ ở trường đại học vì họ có cơ hội đi làm thêm, đó là dạy cho các chương trình liên kết quốc tế hay trường quốc tế với mức thù lao từ 400 ngàn đến 600 ngàn/giờ.
Mức thu nhập ngoài của họ có thể lên đến 10 triệu đồng/tháng, cộng với tiền lương ở trường, tiền hướng dẫn luận văn...thì cuộc sống cũng khá ổn. Đồng thời, khoa hay trường ĐH vẫn tạo điều kiện cho họ tham gia các đề tài nghiên cứu khoa học.
Thất vọng vì môi trường làm việc
Tiến sĩ H., đi học bằng học bổng tiến sĩ 322 ngành hoá thực phẩm từ một cơ quan nhà nước, nhưng khi trở về thì cơ quan này giải thể nên được tự do chọn nơi làm việc. Với tâm trạng háo hức, chị quyết định chọn một trường đại học có tiếng ở Hà Nội để mong muốn được cống hiến. Thế nhưng, H. đã thất vọng với cơ chế làm việc và quyết định phải ra đi, làm việc cho một công ty nước ngoài.
Tiến sĩ H. chia sẻ: "Lý do ra đi không hẳn vì mức thu nhập. Tại trường ĐH, mức lương hàng tháng cộng với tiền dạy vượt giờ, tiền hướng dẫn sinh viên, tôi cũng được khoảng 10 triệu đồng/tháng. Đó là một mức thu nhập tốt so với mặt bằng các trường hiện nay. Tuy nhiên, tôi nhận ra rằng, nếu tôi ở trường như thế này mà không được nghiên cứu, tôi sẽ trở thành "thợ dạy" theo đúng nghĩa. Vì cuộc sống như thế là không hạnh phúc, tôi đã nghỉ dạy."
Chị tâm sự, mặc dù rất muốn đưa ra nhiều cái mới, có ích cho sinh viên nhưng không được chấp nhận. Chẳng hạn muốn cải tiến thư viện cho sinh viên để có nhiều sách tham khảo từ nước ngoài về, hoặc tổ chức cho sinh viên đi thực tế thì bị can ngăn: tự nhiên nghĩ thêm việc để làm gì cho mệt.
Với đề tài nghiên cứu khoa học thì đòi hỏi phải có bài báo đăng ở nước ngoài, trong khi phòng thí nghiệm không chuẩn quốc tế, thù lao cho các thành viên tham gia đề tài quá ít, chẳng hạn như chủ nhiệm đề tài được nhận khoảng 100 ngàn/tháng.
Từ bỏ trường ĐH vì quá thất vọng, tiến sĩ H. cho biết, hoàn toàn không phải vì mức lương, mà môi trường làm việc là cái quan trọng nhất khiến chị ra đi. Hiện nay, làm việc cho công ty nước ngoài, chị học được rất nhiều cái mới, tất cả những sáng kiến được tôn trọng và cổ vũ, mức lương rất tốt nhưng không giàu như nhiều người nghĩ vì phải trừ thuế thu nhập từ 20-30%.
Tiến sĩ 322 bỏ trường đại học, có lãng phí tiền của dân?
Hiện tượng nhiều người tốt nghiệp tiến sĩ theo Đề án 322 về nước và không làm cho công ty nhà nước theo như đã cam kết là có thật. Cho tới thời điểm hiện tại, Bộ GD-ĐT vẫn chưa thống kê được con số này.
Ông Nguyễn Xuân Vang, Cục trưởng Cục đào tạo với nước ngoài cho biết: Từ năm 2000 đến hết 2010, Đề án 322 (sử dụng ngân sách Nhà nước) đã gửi được 4.590 người đi học, trong đó có 2.268 tiến sĩ. Đến nay đã có 3.017 người đã về nước, trong đó có 1.074 tiến sĩ.
Những nhân vật trong bài viết này cho biết, có một số tiến sĩ đi học bằng đề án 322 đã không trở về, hoặc có về thì không làm việc cho trường đại học hay cơ quan Nhà nước như cam kết lúc ban đầu mà không bị bồi thường tiền, vì điều này phụ thuộc vào lãnh đạo của cơ quan cử họ đi học. Nếu thân thiết với lãnh đạo, họ "ỉm" đi là coi như xong.
Trong khi đó, trong thông báo về tuyển sinh sau đại học bằng ngân sách Nhà nước của Bộ GD-ĐT đã nêu rõ: Người trúng tuyển phải cam kết hoàn thành chương trình đào tạo và trở về phục vụ tại các cơ quan cử đi học như đã cam kết, nếu không hoàn thành chương trình đào tạo hoặc không trở về nước phục vụ sẽ phải bồi hoàn toàn bộ chi phí đào tạo theo đúng quy định của Nhà nước.
Bộ GD-ĐT là nơi ký quyết định cuối cùng cho phép đi học, nhưng việc quản lý tiến sĩ 322 lúc trở về lại do cơ sở cử đi thực hiện, vì thế đã tạo ra kẽ hở lớn về quản lý các tiến sĩ "trở về". Lẽ ra, Bộ phải là nơi đứng ra "xử phạt" nếu tiến sĩ nào không thực hiện đúng cam kết của mình.
Một vị hiệu trưởng bức xúc: Chúng tôi có một tiến sĩ 322 trở về nhưng không đóng góp được gì cho trường, vẫn có hợp đồng dài hạn với trường nhưng cả năm chỉ dạy rất ít, còn lại là làm cho công ty riêng ở bên ngoài. Nhiều người đi học nước ngoài bằng viện trợ ODA cũng vậy, cứ có tấm bằng là chạy khỏi trường đại học, trong khi đó, tiền viện trợ cũng là tiền của dân chứ.
Trên diễn đàn Vietphd.org, một tiến sĩ 322 tốt nghiệp đã tâm sự và muốn nhận lời khuyên của mọi người: "Em vừa hoàn tất chương trình học tiến sĩ theo học bổng 322 và vừa về nước, em nhận được một lời mời rất tốt từ một công ty nước ngoài nhưng dự án thực hiện là cho Việt Nam.
Tuy nhiên, em vẫn bị ràng buộc bởi cam kết với 322. Nếu quay trở lại nơi cũ thì em chắc rằng vài năm sau em sẽ trở thành một người than thân trách phận và bất mãn. Em nên làm gì đây ạ, nói về lý một cách đơn thuần thì đã đi theo 322 thì phải trở về nơi cũ, nhưng nếu thoát ly làm việc cho công ty mới thì có lẽ em sẽ giúp được nơi cũ nhiều hơn rất nhiều sau 5-7 năm nữa".
Theo tiến sĩ Nguyễn Hùng, chính vì có một độ vênh rất lớn giữa đề án cử đi học với việc sử dụng tiến sĩ sau khi trở về đã tạo ra mâu thuẫn trên. Chúng ta có một chính sách tốt là đào tạo tiến sĩ cho các cơ quan nhà nước, các trường đại học nhưng http://www.blogger.com/img/blank.gifkhi họ trở về đã không sử dụng hiệu quả nguồn nhân lực ấy.
Phải chăng, Bộ GD-ĐT cần tổng kết để xem hiệu quả của đề án đào tạo tiến sĩ bằng ngân sách Nhà nước có lợi cho cái chung nhiều hơn, hay mục đích chỉ để tạo ra những tiến sĩ. Nếu chúng ta không có một cơ chế tốt để sử dụng hiệu quả những tiến sĩ trở về thì họ sẽ tìm cách ra đi, như vậy có lãng phí tiền của dân?
Tú Uyên
(tên một số nhân vật đã được thay đổi)
Nguồn: http://vietnamnet.vn/vn/giao-duc/52390/tien-si-322-bi-soc-ngay-tro-ve.html
Xong tiến sĩ, lương vẫn thế!
Nguyễn Hùng, một giảng viên trường ĐH có lịch sử hơn 50 tuổi đời ở Hà Nội cho biết, sau khi làm xong tiến sĩ theo Đề án 322 ở trường ĐH Paris 6 ở Pháp về, anh có cảm giác "khủng hoảng".
Đang từ cuộc sống đầy đủ (học bổng cộng với tiền hỗ trợ từ phòng Lab bên ĐH Paris 6), lúc về nước anh nhận mức lương 2,5 triệu/tháng trong 6 tháng đầu do chưa tham gia nhiều hoạt động khác của khoa. Hiện giờ, mức lương của anh là 3,6 triệu đồng/tháng, không thay đổi so với trước lúc đi học.
Thật may, anh mới được duyệt đề tài nghiên cứu khoa học bằng ngân sách nhà nước do trường tạo điều kiện, đó là lý do anh không có ý định bỏ trường ra đi như nhiều bạn bè mình.
Trong số 5 người bạn cùng đi học tiến sĩ theo Đề án 322 cùng anh, có 3 người đã bỏ môi trường đại học vì không chịu đựng được khoản thu nhập ít ỏi cũng như môi trường làm việc.
Một tiến sĩ Toán bật mí: Sở dĩ nhiều tiến sĩ 322 trở về, vẫn bám trụ ở trường đại học vì họ có cơ hội đi làm thêm, đó là dạy cho các chương trình liên kết quốc tế hay trường quốc tế với mức thù lao từ 400 ngàn đến 600 ngàn/giờ.
Mức thu nhập ngoài của họ có thể lên đến 10 triệu đồng/tháng, cộng với tiền lương ở trường, tiền hướng dẫn luận văn...thì cuộc sống cũng khá ổn. Đồng thời, khoa hay trường ĐH vẫn tạo điều kiện cho họ tham gia các đề tài nghiên cứu khoa học.
Thất vọng vì môi trường làm việc
Tiến sĩ H., đi học bằng học bổng tiến sĩ 322 ngành hoá thực phẩm từ một cơ quan nhà nước, nhưng khi trở về thì cơ quan này giải thể nên được tự do chọn nơi làm việc. Với tâm trạng háo hức, chị quyết định chọn một trường đại học có tiếng ở Hà Nội để mong muốn được cống hiến. Thế nhưng, H. đã thất vọng với cơ chế làm việc và quyết định phải ra đi, làm việc cho một công ty nước ngoài.
Tiến sĩ H. chia sẻ: "Lý do ra đi không hẳn vì mức thu nhập. Tại trường ĐH, mức lương hàng tháng cộng với tiền dạy vượt giờ, tiền hướng dẫn sinh viên, tôi cũng được khoảng 10 triệu đồng/tháng. Đó là một mức thu nhập tốt so với mặt bằng các trường hiện nay. Tuy nhiên, tôi nhận ra rằng, nếu tôi ở trường như thế này mà không được nghiên cứu, tôi sẽ trở thành "thợ dạy" theo đúng nghĩa. Vì cuộc sống như thế là không hạnh phúc, tôi đã nghỉ dạy."
Chị tâm sự, mặc dù rất muốn đưa ra nhiều cái mới, có ích cho sinh viên nhưng không được chấp nhận. Chẳng hạn muốn cải tiến thư viện cho sinh viên để có nhiều sách tham khảo từ nước ngoài về, hoặc tổ chức cho sinh viên đi thực tế thì bị can ngăn: tự nhiên nghĩ thêm việc để làm gì cho mệt.
Với đề tài nghiên cứu khoa học thì đòi hỏi phải có bài báo đăng ở nước ngoài, trong khi phòng thí nghiệm không chuẩn quốc tế, thù lao cho các thành viên tham gia đề tài quá ít, chẳng hạn như chủ nhiệm đề tài được nhận khoảng 100 ngàn/tháng.
Từ bỏ trường ĐH vì quá thất vọng, tiến sĩ H. cho biết, hoàn toàn không phải vì mức lương, mà môi trường làm việc là cái quan trọng nhất khiến chị ra đi. Hiện nay, làm việc cho công ty nước ngoài, chị học được rất nhiều cái mới, tất cả những sáng kiến được tôn trọng và cổ vũ, mức lương rất tốt nhưng không giàu như nhiều người nghĩ vì phải trừ thuế thu nhập từ 20-30%.
Tiến sĩ 322 bỏ trường đại học, có lãng phí tiền của dân?
Hiện tượng nhiều người tốt nghiệp tiến sĩ theo Đề án 322 về nước và không làm cho công ty nhà nước theo như đã cam kết là có thật. Cho tới thời điểm hiện tại, Bộ GD-ĐT vẫn chưa thống kê được con số này.
Ông Nguyễn Xuân Vang, Cục trưởng Cục đào tạo với nước ngoài cho biết: Từ năm 2000 đến hết 2010, Đề án 322 (sử dụng ngân sách Nhà nước) đã gửi được 4.590 người đi học, trong đó có 2.268 tiến sĩ. Đến nay đã có 3.017 người đã về nước, trong đó có 1.074 tiến sĩ.
Những nhân vật trong bài viết này cho biết, có một số tiến sĩ đi học bằng đề án 322 đã không trở về, hoặc có về thì không làm việc cho trường đại học hay cơ quan Nhà nước như cam kết lúc ban đầu mà không bị bồi thường tiền, vì điều này phụ thuộc vào lãnh đạo của cơ quan cử họ đi học. Nếu thân thiết với lãnh đạo, họ "ỉm" đi là coi như xong.
Trong khi đó, trong thông báo về tuyển sinh sau đại học bằng ngân sách Nhà nước của Bộ GD-ĐT đã nêu rõ: Người trúng tuyển phải cam kết hoàn thành chương trình đào tạo và trở về phục vụ tại các cơ quan cử đi học như đã cam kết, nếu không hoàn thành chương trình đào tạo hoặc không trở về nước phục vụ sẽ phải bồi hoàn toàn bộ chi phí đào tạo theo đúng quy định của Nhà nước.
Bộ GD-ĐT là nơi ký quyết định cuối cùng cho phép đi học, nhưng việc quản lý tiến sĩ 322 lúc trở về lại do cơ sở cử đi thực hiện, vì thế đã tạo ra kẽ hở lớn về quản lý các tiến sĩ "trở về". Lẽ ra, Bộ phải là nơi đứng ra "xử phạt" nếu tiến sĩ nào không thực hiện đúng cam kết của mình.
Một vị hiệu trưởng bức xúc: Chúng tôi có một tiến sĩ 322 trở về nhưng không đóng góp được gì cho trường, vẫn có hợp đồng dài hạn với trường nhưng cả năm chỉ dạy rất ít, còn lại là làm cho công ty riêng ở bên ngoài. Nhiều người đi học nước ngoài bằng viện trợ ODA cũng vậy, cứ có tấm bằng là chạy khỏi trường đại học, trong khi đó, tiền viện trợ cũng là tiền của dân chứ.
Trên diễn đàn Vietphd.org, một tiến sĩ 322 tốt nghiệp đã tâm sự và muốn nhận lời khuyên của mọi người: "Em vừa hoàn tất chương trình học tiến sĩ theo học bổng 322 và vừa về nước, em nhận được một lời mời rất tốt từ một công ty nước ngoài nhưng dự án thực hiện là cho Việt Nam.
Tuy nhiên, em vẫn bị ràng buộc bởi cam kết với 322. Nếu quay trở lại nơi cũ thì em chắc rằng vài năm sau em sẽ trở thành một người than thân trách phận và bất mãn. Em nên làm gì đây ạ, nói về lý một cách đơn thuần thì đã đi theo 322 thì phải trở về nơi cũ, nhưng nếu thoát ly làm việc cho công ty mới thì có lẽ em sẽ giúp được nơi cũ nhiều hơn rất nhiều sau 5-7 năm nữa".
Theo tiến sĩ Nguyễn Hùng, chính vì có một độ vênh rất lớn giữa đề án cử đi học với việc sử dụng tiến sĩ sau khi trở về đã tạo ra mâu thuẫn trên. Chúng ta có một chính sách tốt là đào tạo tiến sĩ cho các cơ quan nhà nước, các trường đại học nhưng http://www.blogger.com/img/blank.gifkhi họ trở về đã không sử dụng hiệu quả nguồn nhân lực ấy.
Phải chăng, Bộ GD-ĐT cần tổng kết để xem hiệu quả của đề án đào tạo tiến sĩ bằng ngân sách Nhà nước có lợi cho cái chung nhiều hơn, hay mục đích chỉ để tạo ra những tiến sĩ. Nếu chúng ta không có một cơ chế tốt để sử dụng hiệu quả những tiến sĩ trở về thì họ sẽ tìm cách ra đi, như vậy có lãng phí tiền của dân?
Tú Uyên
(tên một số nhân vật đã được thay đổi)
Nguồn: http://vietnamnet.vn/vn/giao-duc/52390/tien-si-322-bi-soc-ngay-tro-ve.html
Một tuần mệt như con rệp (trích Sát thủ đầu mưng mủ)
Cuối năm bao giờ cũng tả tơi như con dơi dơi. Tuần rồi lại cái vụ Nguyệt thực toàn phần chưa xong Mưa sao băng lại tới. Suốt ngày trả lời anh em nhà báo, nhà đài. Có ngày trả lời hơn chục vụ. Vẫn chỉ là mấy cái thông tin thôi nhưng mình nói một đằng, báo chí đưa một nẻo. Đúng là chán như con dán!
Có vè như bị ảnh hưởng bởi cuốn Sát thủ đầu mưng mủ rồi thì phải. Thôi kệ, cứ hồn nhiên như cô tiên thôi. Không phải tại em dốt, mà tại mẹ em quên không cho i-ốt vào canh!
Có vè như bị ảnh hưởng bởi cuốn Sát thủ đầu mưng mủ rồi thì phải. Thôi kệ, cứ hồn nhiên như cô tiên thôi. Không phải tại em dốt, mà tại mẹ em quên không cho i-ốt vào canh!
Gương mặt trẻ tiêu...điều
Hôm trước mình được nhận danh hiệu "Gương mặt trẻ tiêu biểu ĐHQGHN 2011". Mọi người thường bóng gió là gương mặt trẻ "tiêu điều" hoặc "tiu ngỉu". Đám bạn bắt đi "rửa". Tiền thưởng thì mua đủ con gà, nhưng giấy khen thì không thể đổi được chai rượu. Thành thử vẫn...khất!!!
Chờ tin về boson Higgs
Hôm nay lúc 20h giờ Hà Nội (14 giờ ở Geneva) sẽ có một seminar về hạt Higgs tại phòng thí nghiệm CERN. Hạt Higgs có một vai trò rất quan trọng trong vật lý hạt cơ bản, liên quan đến cơ chế làm cho các hạt cơ bản có khối lượng. Đây là hạt cuối cùng trong mô hình chuẩn chưa được tìm ra. Có tin đồn rằng trong seminar này người ta sẽ đưa ra những bằng chứng (nhưng chưa phải hoàn toàn thuyết phục) là hạt Higgs có tồn tại và có khối lượng khoảng 125 GeV.
Seminar sẽ được truyền trên net: http://webcast.web.cern.ch/webcast/
Glashow (giải Nobel vật lý năm 1979) viết như sau khi được hỏi về hạt Higgs:
They said when the collider goes on
Soon they’d see that elusive boson
Very soon we shall hear
Whether Cern finds it this year
But it’s something I won’t bet very much on.
Tiên đoán của các nhà vật lý khác có thể xem ở: http://www.guardian.co.uk/science/blog/2011/dec/06/is-higgs-boson-real
Nguồn: http://damtson.wordpress.com/
Seminar sẽ được truyền trên net: http://webcast.web.cern.ch/webcast/
Glashow (giải Nobel vật lý năm 1979) viết như sau khi được hỏi về hạt Higgs:
They said when the collider goes on
Soon they’d see that elusive boson
Very soon we shall hear
Whether Cern finds it this year
But it’s something I won’t bet very much on.
Tiên đoán của các nhà vật lý khác có thể xem ở: http://www.guardian.co.uk/science/blog/2011/dec/06/is-higgs-boson-real
Nguồn: http://damtson.wordpress.com/
Thứ sáu, ngày 09 tháng mười hai năm 2011
Mưa sao băng đẹp nhất năm: Khó quan sát vì có trăng

TTXVN - Vào 2 giờ sáng ngày 14/12, trận mưa sao băng được chờ đợi nhất trong năm 2011 sẽ diễn ra ở thời điểm cực đại. Tuy nhiên, người yêu thiên văn Việt Nam có thể sẽ không được “mãn nhãn” khi ngắm hiện tượng tự nhiên kỳ thú này.
Trao đổi với phóng viên Vietnam+, ông Nguyễn Đức Phường (Hội Thiên văn vũ trụ Việt Nam) cho biết, trận mưa sao băng này có tên là Geminisd (Song Tử). Đây là một trận sao băng lớn nhất trong năm với tần suất sao băng xuất hiện được dự báo vào khoảng 120 vệt/giờ.
Geminisd cũng là trận mưa sao băng được chờ đợi bởi các vệt sao băng thường có nhiều màu sắc rực rỡ.
Ông Phường cho rằng, việc quan sát sao băng sẽ bị “giảm thi vị.” Ánh trăng sẽ cản trở tầm nhìn, giảm độ đẹp, làm lóa sáng những vệt sao băng.
Người yêu thiên văn có thể quan sát về phía chòm sao Song Tử phía Đông bầu trời từ giữa đêm, song đến 2 giờ sáng mới là thời điểm cực đại. Muốn quan sát mưa sao băng, người yêu thiên văn cần tránh quan sát ở những nơi có ánh đèn cao áp hoặc bị cản tầm nhìn./.
Thứ năm, ngày 08 tháng mười hai năm 2011
Phút bối rối





Đã 7 năm rồi mới gặp lại thầy. Tóc thầy đã bạc trắng, nhưng đôi mắt luôn sáng ngời, khuôn mặt nhân hậu, toát lên sự mẫn tiệp.
Niềm vui khôn tả nhưng có một điều khiến tôi day dứt đó là khi thầy hỏi: "Phường bây giờ còn làm nghiên cứu không?".
Tôi đã vô cùng bối rối trước câu hỏi của thầy, rồi chỉ biết bập bẹ trả lời: "Em còn yêu thiên văn lắm và vẫn thường đọc sách, thưa thầy".
Tôi như được trở lại với ngày nào trước đám đông bạn trẻ háo hức được nghe thầy kể chuyện. Giúp thầy chụp ảnh, thỉnh thoảng lại cùng anh Bằng (GS. Hà Huy Bằng) phiên dịch những thuật ngữ khoa học khi thầy diễn thuyết. Xa xa, nhìn vào những khuôn mặt trẻ rạng ngời, những câu hỏi thỏa sức tò mò khiến trong tôi như được thổi một luồng sinh khí mới.
Chuỗi sự kiện GS.Trịnh Xuân Thuận diễn thuyết.
CHUỖI SỰ KIỆN CỦA GS. TRỊNH XUÂN THUẬN

Con người ở đâu trong vũ trụ
Nhân dịp ra mắt cuốn sách Từ điển yêu thích bầu trời và các vì sao
Tác giả: Trịnh Xuân Thuận, do NXB Tri thức ấn hành tháng 11/2011
Chuỗi sự kiện diễn ra từ ngày 5 đến 25/12/2011 tại Hà Nội – Đà Nẵng – Quy Nhơn – Thành phố Hồ Chí Minh
Cuối tháng 11/2011, Nhà xuất bản Tri thức cho ra mắt bản dịch tiếng Việt cuốn Từ điển yêu thích bầu trời và các vì sao của giáo sư Trịnh Xuân Thuận. Với dung lượng đồ sộ, gần 800 trang, Từ điển yêu thích bầu trời và các vì sao là cuốn sách dành cho những người muốn khám phá bầu trời và các vì sao, nhưng không nhất thiết phải có hành trang khoa học của một chuyên gia… Cùng với việc ra mắt cuốn sách là chuyến làm việc dài hơn 20 ngày của tác giả và NXB Tri thức, từ Hà Nội đến thành phố Hồ Chí Minh .Chuỗi sự kiện diễn ra với sự hợp tác và hỗ trợ của Quỹ Văn hóa Phan Châu Trinh, Liên hiệp các hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam, Trung tâm văn hóa Pháp tại Hà Nội và nhiều trường đại học uy tín khác như Đại học Khoa học Tự nhiên, Đại học FPT, Đại học Đà Nẵng, Đại học Phan Châu Trinh, Đại học Quy Nhơn, Đại học Hoa Sen và Đại học Quốc gia thành phố Hồ Chí Minh. Với chủ đề xuyên suốt là “Con người ở đâu trong vũ trụ”, chuỗi sự kiện của GS Trịnh Xuân Thuận mong muốn đem đến cho công chúng, đặc biệt là giới trẻ, cái nhìn gần gũi hơn về thiên văn học cũng như những suy nghĩ về bản thân mình trước thế giới và vũ trụ rộng lớn.
Thông tin diễn giả
Giáo sư Trịnh Xuân Thuận (Đại học Virginia, Mỹ)là một nhà khoa học người Mỹ gốc Việt nổi tiếng thế giới trong lĩnh vực vật lý thiên văn. Ông đã cho ra mắt nhiều đầu sách có giá trị về vũ trụ học và mối tương quan giữa khoa học và Phật giáo như Giai điệu bí ẩn (1988), Big Bang và sau đó (1992), Hỗn độn và hài hòa (1998)... Năm 2007, ông vinh dự được Viện hàn lâm Pháp trao tặng giải thưởng lớn Moron. Năm 2009, ông nhận giải Kalinga của UNESCO về phổ biến kiến thức khoa học.
Ngày 10.12 có nguyệt thực toàn phần

Thanh Niên - Nguyệt thực toàn phần cuối cùng trong năm 2011 sẽ diễn ra vào ngày 10.12. Hôm qua 5.12, ông Nguyễn Đức Phường, Hội Thiên văn và vũ trụ Việt Nam, cho biết, nguyệt thực toàn phần lần này sẽ kéo dài 51 phút.
bắt đầu từ 21 giờ 6 phút 16 giây, đạt cực đại lúc 21 giờ 31 phút 49 giây và kết thúc lúc 21 giờ 57 phút 24 giây. Nguyệt thực một phần bắt đầu lúc 19 giờ 45 phút 43 giây; nguyệt thực toàn phần bắt đầu lúc 21 giờ 06 phút 16 giây và đạt cực đại lúc 21 giờ 31 phút 49 giây; nguyệt thực toàn phần kết thúc lúc 21 giờ 57 phút 24 giây trong khi nguyệt thực một phần kết thúc lúc 23 giờ 17 phút 58 giây.
Theo ông Phường, người dân ở hầu hết châu Á (trong đó có Việt Nam), châu Úc, châu Âu, phần lớn châu Phi và Bắc Mỹ sẽ quan sát được hiện tượng thiên nhiên kỳ thú này. Thời gian diễn ra nguyệt thực toàn phần rất thuận tiện cho người dân Việt Nam và nếu thời tiết tốt, chúng ta sẽ được thưởng thức toàn pha nguyệt thực toàn phần, từ khi mặt trăng bắt đầu bị che khuất đến khi chuyển sang màu đỏ gạch là lúc diễn ra nguyệt thực toàn phần và từ từ xuất hiện trở lại. “Chúng ta có thể dùng ống nhòm, kính thiên văn hoặc quan sát nguyệt thực bằng mắt thường”, ông Phường nói.
Để có cơ hội quan sát được nguyệt thực toàn phần tiếp theo chúng ta phải đợi đến năm 2014.
Quang Duẩn
Nguồn: http://www.thanhnien.com.vn/pages/20111206/ngay-10-12-co-nguyet-thuc-toan-phan.aspx
Thứ hai, ngày 07 tháng mười một năm 2011
Thứ ba, ngày 11 tháng mười năm 2011
Chuyện cười về ánh sáng và neutrino
Trong lúc chúng ta còn bối rối về thí nghiệm chuyển động nhanh hơn ánh sáng thì xin giới thiệu mẩu chuyện vui trên blog của GS.Đàm Thanh Sơn. Xin mạn phép anh Sơn vậy:

1. – Thế nào là nhanh hơn ánh sáng?
– Là khi bạn mở tủ lạnh lấy được chai bia ra trước khi nhìn thấy đèn trong tủ lạnh sáng lên.
2. Giờ thi. Một sinh viên vào. Thầy giáo hỏi:
– Em cho biết ánh sáng chạy nhanh hơn hay âm thanh chạy nhanh hơn?
– Thưa thầy, ánh sáng chạy nhanh hơn.
– Tại sao em biết?
– Vì lúc em bật đài, đầu tiên em thấy đèn sáng, sau mới nghe thấy tiếng.
– Hai điểm, em về học lại.
Một sinh viên khác vào.
– Em cho biết ánh sáng chạy nhanh hơn hay âm thanh chạy nhanh hơn?
– Thưa thầy, âm thanh chạy nhanh hơn.
– Tại sao em biết?
– Vì lúc em bật ti vi, đầu tiên em thấy tiếng, sau mới thấy hình.
– Hai điểm, em về học lại.
Thầy giáo rất thất vọng. Khi sinh viên thứ ba vào, ông quyết định đổi câu hỏi cho dễ hơn.
– Em đứng bên này sông. Bên kia sông là một khẩu pháo. Khi khẩu pháo bắn, em sẽ nhìn thấy ánh lửa trước hay nghe thấy tiếng nổ trước?
Sinh viên nghĩ ngợi hồi lâu rồi trả lời:
– Thưa thầy, em sẽ nhìn thấy tia lửa trước.
– Em giải thích cho thầy tại sao?
– Vì mắt em gần khẩu pháo hơn là tai.
3. Nhà vật lý viết văn: “Bóng tối buông xuống với tốc độ ánh sáng”.
4. – Ai là người đầu tiên tìm ra tia X?
– Đó là Ivan đại đế của Nga, sống vào thế kỷ 16. Trước khi dùng dao đâm con trai, ông nói: “Tao nhìn thấu ruột gan mày!”
5. – Thí nghiệm nào là thí nghiệm đầu tiên tìm thấy neutrino từ mặt trời?
– Người ta thường nghĩ rằng đó là thí nghiệm Davis-Bahcall ở mỏ Homestake, bang South Dakota, Mỹ, bắt đầu năm 1968. Nhưng thực ra ngay năm 1967 nhà thơ Bùi Minh Quốc đã nhìn thấy neutrino từ mặt trời khi ông viết “Nơi hầm tối lại là nơi sáng nhất”.

1. – Thế nào là nhanh hơn ánh sáng?
– Là khi bạn mở tủ lạnh lấy được chai bia ra trước khi nhìn thấy đèn trong tủ lạnh sáng lên.
2. Giờ thi. Một sinh viên vào. Thầy giáo hỏi:
– Em cho biết ánh sáng chạy nhanh hơn hay âm thanh chạy nhanh hơn?
– Thưa thầy, ánh sáng chạy nhanh hơn.
– Tại sao em biết?
– Vì lúc em bật đài, đầu tiên em thấy đèn sáng, sau mới nghe thấy tiếng.
– Hai điểm, em về học lại.
Một sinh viên khác vào.
– Em cho biết ánh sáng chạy nhanh hơn hay âm thanh chạy nhanh hơn?
– Thưa thầy, âm thanh chạy nhanh hơn.
– Tại sao em biết?
– Vì lúc em bật ti vi, đầu tiên em thấy tiếng, sau mới thấy hình.
– Hai điểm, em về học lại.
Thầy giáo rất thất vọng. Khi sinh viên thứ ba vào, ông quyết định đổi câu hỏi cho dễ hơn.
– Em đứng bên này sông. Bên kia sông là một khẩu pháo. Khi khẩu pháo bắn, em sẽ nhìn thấy ánh lửa trước hay nghe thấy tiếng nổ trước?
Sinh viên nghĩ ngợi hồi lâu rồi trả lời:
– Thưa thầy, em sẽ nhìn thấy tia lửa trước.
– Em giải thích cho thầy tại sao?
– Vì mắt em gần khẩu pháo hơn là tai.
3. Nhà vật lý viết văn: “Bóng tối buông xuống với tốc độ ánh sáng”.
4. – Ai là người đầu tiên tìm ra tia X?
– Đó là Ivan đại đế của Nga, sống vào thế kỷ 16. Trước khi dùng dao đâm con trai, ông nói: “Tao nhìn thấu ruột gan mày!”
5. – Thí nghiệm nào là thí nghiệm đầu tiên tìm thấy neutrino từ mặt trời?
– Người ta thường nghĩ rằng đó là thí nghiệm Davis-Bahcall ở mỏ Homestake, bang South Dakota, Mỹ, bắt đầu năm 1968. Nhưng thực ra ngay năm 1967 nhà thơ Bùi Minh Quốc đã nhìn thấy neutrino từ mặt trời khi ông viết “Nơi hầm tối lại là nơi sáng nhất”.
Thứ năm, ngày 06 tháng mười năm 2011
Thứ ba, ngày 04 tháng mười năm 2011
Tin vui cho ngành vũ trụ học
Trong số giải Nobel Vật lý có sự đóng góp không nhỏ của các nhà vật lý thiên văn và vũ trụ học. Năm nay lại một tin mừng khi giải Nobel được trao cho khám phá sự tăng tốc của vũ trụ.
http://www.nobelprize.org/nobel_prizes/physics/
http://www.nobelprize.org/nobel_prizes/physics/
Thứ sáu, ngày 30 tháng chín năm 2011
Vụ Cú lừa “thiên thạch hơn 2,6 tỉ USD”: Thêm nhiều nạn nhân
Thanh Niên - Sau khi Thanh Niên đăng bài Cú lừa “thiên thạch hơn 2,6 tỉ USD”, Đội Phòng chống trộm cắp và lừa đảo của Công an TP.HCM thông tin thêm: vừa tiếp nhận đơn thư và tài liệu, hồ sơ của công an tỉnh bạn về 4 vụ lừa “thiên thạch” khác liên quan đến L.V.Q (xem Thanh Niên ra ngày 26.9).
Một người chết bí ẩn khi mua bán "thiên thạch"
Theo cơ quan công an, băng nhóm của Q. đã cho đồng bọn giả là khách có nhu cầu mua “thiên thạch” với giá hàng trăm triệu, thậm chí hàng tỉ USD; đồng thời cho người khác đến mồi chài nạn nhân là biết chỗ bán “thiên thạch” giá rẻ để dụ “con mồi” bỏ tiền hùn hạp mua bán “thiên thạch”, rồi chiếm đoạt tiền của nạn nhân.
Giữa tháng 12.2002, Q. cùng đồng bọn đến Đắk Lắk gạ gẫm 2 anh em N.T.S và N.T.L góp vốn mua “thiên thạch” bán kiếm lời. Hai anh em ông S. đồng ý bỏ ra 50 lượng vàng mua “thiên thạch”. Bọn chúng hẹn 2 ông này đến một cái chòi ở gần ngã ba Liên Khương (Lâm Đồng) để thử “thiên thạch”, sau đó yêu cầu ông L. ở lại chòi giữ cục “thiên thạch” để ông S. cùng bọn chúng đi mời bên mua “thiên thạch” đến lấy hàng. Khi mọi người quay lại thì không thấy ông L. và cục “thiên thạch” đâu. Bất ngờ 3 ngày sau, cơ quan chức năng phát hiện xác ông L. tại một thung lũng ở H.Di Linh (Lâm Đồng).
Cũng bằng thủ đoạn mua bán “thiên thạch” như trên, tháng 5.2009, Q. cùng đồng bọn lừa bà N.T.H (ngụ Q.Tân Phú) bỏ ra 5 tỉ đồng hùn mua cục “thiên thạch” nặng 3,6 kg với giá 7 tỉ đồng để đem bán cho người khác với giá 80 triệu USD/kg. Kết cục, bà H. bị lừa 5 tỉ đồng mà chẳng biết cục “thiên thạch” tròn méo ra sao. Cùng thời điểm này, Q. cùng đồng bọn gài 2 anh em ông N.V.S và N.V.C (đều ngụ Q.2) mang theo 377 ngàn USD lên Lâm Đồng đặt cọc mua cục “thiên thạch” nặng 6 kg để bán cho người khác với giá 500 triệu USD/kg. Sau khi mua được cục “thiên thạch”, trên đường về Q. đã dàn cảnh cho thân nhân người bán cướp “thiên thạch” lại với lý do "bán quá rẻ", sau đó yêu cầu 2 anh em ông S. bỏ ra thêm 2,6 tỉ chuộc lại cục “thiên thạch”. Nhưng cuối cùng tiền mất mà “thiên thạch” cũng chẳng thấy đâu.
Đau nhất là trường hợp của ông H.M.N (ngụ Q.3). Vào khoảng tháng 7.2009, ông N. đưa tổng cộng cho bọn chúng 20 tỉ đồng để xuống tận An Giang gặp người Campuchia mua bán “thiên thạch”, rồi bị mất trắng.
Trong quá trình lừa các nạn nhân mua bán “thiên thạch”, Q. đều đưa ra giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh của một công ty (địa chỉ ở P.Hiệp Bình Chánh, Q.Thủ Đức) do Q. làm giám đốc (đang xác minh thật hay giả). Công ty này có chức năng kinh doanh vàng, bạc, kim loại đá quý; đá hoa cương, đá thiên thạch, đá rubi; khai thác quặng sắt, quặng bô-xít, quặng kim loại quý hiếm với vốn điều lệ lên đến 7 ngàn tỉ đồng, nên các nạn nhân càng tin tưởng.
Thiên thạch không có khả năng siêu nhiên!
Ông Nguyễn Đức Phường - Hội Thiên văn và vũ trụ VN cho biết, các nhà khoa học chia thiên thạch thành các loại khác nhau, tùy thuộc vào thành phần hóa học và cấu trúc. Có những thiên thạch có kích thước từ vài milimét đến vài trăm mét, “lang thang” trong hệ mặt trời. Trong số đó có những thiên thạch “bay” gần trái đất, bị trái đất hút, lao vào bầu khí quyển với vận tốc 30 - 50 km/giây và bốc cháy. Phần lớn bị phân hủy hết, nhưng chúng ta cũng có thể nhặt được thiên thạch, nếu nó cháy không hết và rơi xuống mặt đất.
“Đặc điểm nhận dạng” của thiên thạch, theo ông Phường, là màu đen xám, nhiều vết xẻ nứt, lỗ chỗ nhưng phần bề mặt lại nhẵn bóng. Các nhà chuyên môn dễ dàng nhận biết được ngay hòn đá đó là thiên thạch nhưng việc này lại trở nên quá khó đối với những người bình thường.
Trả lời Thanh Niên, các nhà khoa học đều khẳng định, thiên thạch không có sức mạnh siêu nhiên, càng không phải là thứ thần dược chữa bách bệnh. Ông Nguyễn Khắc Vinh - Chủ tịch Tổng hội Địa chất VN cho rằng, nếu nói thiên thạch chữa được các bệnh để bán với giá cắt cổ thì đó là lừa đảo, bản thân thiên thạch không hề có tác dụng chữa bệnh.
“Nhiều người cho rằng, thiên thạch là “đá trời” nên có năng lực siêu nhiên, làm được nhiều việc phi thường như đặt cạnh tấm gương thì gương vỡ vụn, đặt cạnh lò xo thì lò xo sẽ bị kéo giãn ra hai phía hoặc có thể chữa được bách bệnh, mang đá bên người sẽ gặp nhiều may mắn, trường thọ... Đó là suy nghĩ mê tín dị đoan, thiếu cơ sở khoa học. Thiên thạch chỉ khác với các loại đá thông thường mà chúng ta thường bắt gặp là hàm lượng kim loại cao hơn như sắt, niken, vàng... và nó có nguồn gốc từ khoảng không gian trong hệ mặt trời. Thiên thạch không hề có tác dụng chữa bệnh, thậm chí nó còn mang trong mình những yếu tố độc hại nhất định khi thành phần của nó chứa những nguyên tố hóa học như thủy ngân, chì…”, ông Phường nhấn mạnh.
Theo ông Phường, sở dĩ thiên thạch có giá trị lớn vì nó hiếm và chứa đựng nhiều thông tin khoa học hữu ích về nguồn gốc và tiến hóa của hệ mặt trời, cung cấp những dấu tích quan trọng về nguồn gốc và bằng chứng của sự sống trong vũ trụ và tráihttp://www.blogger.com/img/blank.gif đất. "Tại sao thiên thạch lại được rao bán với giá “trên trời”?, theo TS Doãn Đình Lâm - Trưởng phòng Trầm tích (Viện Địa chất, Viện Khoa học và công nghệ VN) là do người ta đồn thổi, lửa đảo lẫn nhau và có một thực tế là hiện có rất ít người có hiểu biết thấu đáo về thiên thạch, những người dân gần như chưa ai một lần được nhìn thấy thiên thạch trong đời.
Qua Báo Thanh Niên, các nhà khoa học khuyến cáo, người dân tuyệt đối không tin theo lời bịa đặt, coi thiên thạch là một thứ đá thần, phải cảnh giác, tránh mắc phải mánh lừa của kẻ xấu để rồi mất tiền vô ích.
Quang Duẩn
Nguồn: http://www.thanhnien.com.vn/Pages/20110930/Vu-Cu-lua-thien-thach-hon-26-ti-USD-Them-nhieu-nan-nhan.aspx
Một người chết bí ẩn khi mua bán "thiên thạch"
Theo cơ quan công an, băng nhóm của Q. đã cho đồng bọn giả là khách có nhu cầu mua “thiên thạch” với giá hàng trăm triệu, thậm chí hàng tỉ USD; đồng thời cho người khác đến mồi chài nạn nhân là biết chỗ bán “thiên thạch” giá rẻ để dụ “con mồi” bỏ tiền hùn hạp mua bán “thiên thạch”, rồi chiếm đoạt tiền của nạn nhân.
Giữa tháng 12.2002, Q. cùng đồng bọn đến Đắk Lắk gạ gẫm 2 anh em N.T.S và N.T.L góp vốn mua “thiên thạch” bán kiếm lời. Hai anh em ông S. đồng ý bỏ ra 50 lượng vàng mua “thiên thạch”. Bọn chúng hẹn 2 ông này đến một cái chòi ở gần ngã ba Liên Khương (Lâm Đồng) để thử “thiên thạch”, sau đó yêu cầu ông L. ở lại chòi giữ cục “thiên thạch” để ông S. cùng bọn chúng đi mời bên mua “thiên thạch” đến lấy hàng. Khi mọi người quay lại thì không thấy ông L. và cục “thiên thạch” đâu. Bất ngờ 3 ngày sau, cơ quan chức năng phát hiện xác ông L. tại một thung lũng ở H.Di Linh (Lâm Đồng).
Cũng bằng thủ đoạn mua bán “thiên thạch” như trên, tháng 5.2009, Q. cùng đồng bọn lừa bà N.T.H (ngụ Q.Tân Phú) bỏ ra 5 tỉ đồng hùn mua cục “thiên thạch” nặng 3,6 kg với giá 7 tỉ đồng để đem bán cho người khác với giá 80 triệu USD/kg. Kết cục, bà H. bị lừa 5 tỉ đồng mà chẳng biết cục “thiên thạch” tròn méo ra sao. Cùng thời điểm này, Q. cùng đồng bọn gài 2 anh em ông N.V.S và N.V.C (đều ngụ Q.2) mang theo 377 ngàn USD lên Lâm Đồng đặt cọc mua cục “thiên thạch” nặng 6 kg để bán cho người khác với giá 500 triệu USD/kg. Sau khi mua được cục “thiên thạch”, trên đường về Q. đã dàn cảnh cho thân nhân người bán cướp “thiên thạch” lại với lý do "bán quá rẻ", sau đó yêu cầu 2 anh em ông S. bỏ ra thêm 2,6 tỉ chuộc lại cục “thiên thạch”. Nhưng cuối cùng tiền mất mà “thiên thạch” cũng chẳng thấy đâu.
Đau nhất là trường hợp của ông H.M.N (ngụ Q.3). Vào khoảng tháng 7.2009, ông N. đưa tổng cộng cho bọn chúng 20 tỉ đồng để xuống tận An Giang gặp người Campuchia mua bán “thiên thạch”, rồi bị mất trắng.
Trong quá trình lừa các nạn nhân mua bán “thiên thạch”, Q. đều đưa ra giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh của một công ty (địa chỉ ở P.Hiệp Bình Chánh, Q.Thủ Đức) do Q. làm giám đốc (đang xác minh thật hay giả). Công ty này có chức năng kinh doanh vàng, bạc, kim loại đá quý; đá hoa cương, đá thiên thạch, đá rubi; khai thác quặng sắt, quặng bô-xít, quặng kim loại quý hiếm với vốn điều lệ lên đến 7 ngàn tỉ đồng, nên các nạn nhân càng tin tưởng.
Thiên thạch không có khả năng siêu nhiên!
Ông Nguyễn Đức Phường - Hội Thiên văn và vũ trụ VN cho biết, các nhà khoa học chia thiên thạch thành các loại khác nhau, tùy thuộc vào thành phần hóa học và cấu trúc. Có những thiên thạch có kích thước từ vài milimét đến vài trăm mét, “lang thang” trong hệ mặt trời. Trong số đó có những thiên thạch “bay” gần trái đất, bị trái đất hút, lao vào bầu khí quyển với vận tốc 30 - 50 km/giây và bốc cháy. Phần lớn bị phân hủy hết, nhưng chúng ta cũng có thể nhặt được thiên thạch, nếu nó cháy không hết và rơi xuống mặt đất.
“Đặc điểm nhận dạng” của thiên thạch, theo ông Phường, là màu đen xám, nhiều vết xẻ nứt, lỗ chỗ nhưng phần bề mặt lại nhẵn bóng. Các nhà chuyên môn dễ dàng nhận biết được ngay hòn đá đó là thiên thạch nhưng việc này lại trở nên quá khó đối với những người bình thường.
Trả lời Thanh Niên, các nhà khoa học đều khẳng định, thiên thạch không có sức mạnh siêu nhiên, càng không phải là thứ thần dược chữa bách bệnh. Ông Nguyễn Khắc Vinh - Chủ tịch Tổng hội Địa chất VN cho rằng, nếu nói thiên thạch chữa được các bệnh để bán với giá cắt cổ thì đó là lừa đảo, bản thân thiên thạch không hề có tác dụng chữa bệnh.
“Nhiều người cho rằng, thiên thạch là “đá trời” nên có năng lực siêu nhiên, làm được nhiều việc phi thường như đặt cạnh tấm gương thì gương vỡ vụn, đặt cạnh lò xo thì lò xo sẽ bị kéo giãn ra hai phía hoặc có thể chữa được bách bệnh, mang đá bên người sẽ gặp nhiều may mắn, trường thọ... Đó là suy nghĩ mê tín dị đoan, thiếu cơ sở khoa học. Thiên thạch chỉ khác với các loại đá thông thường mà chúng ta thường bắt gặp là hàm lượng kim loại cao hơn như sắt, niken, vàng... và nó có nguồn gốc từ khoảng không gian trong hệ mặt trời. Thiên thạch không hề có tác dụng chữa bệnh, thậm chí nó còn mang trong mình những yếu tố độc hại nhất định khi thành phần của nó chứa những nguyên tố hóa học như thủy ngân, chì…”, ông Phường nhấn mạnh.
Theo ông Phường, sở dĩ thiên thạch có giá trị lớn vì nó hiếm và chứa đựng nhiều thông tin khoa học hữu ích về nguồn gốc và tiến hóa của hệ mặt trời, cung cấp những dấu tích quan trọng về nguồn gốc và bằng chứng của sự sống trong vũ trụ và tráihttp://www.blogger.com/img/blank.gif đất. "Tại sao thiên thạch lại được rao bán với giá “trên trời”?, theo TS Doãn Đình Lâm - Trưởng phòng Trầm tích (Viện Địa chất, Viện Khoa học và công nghệ VN) là do người ta đồn thổi, lửa đảo lẫn nhau và có một thực tế là hiện có rất ít người có hiểu biết thấu đáo về thiên thạch, những người dân gần như chưa ai một lần được nhìn thấy thiên thạch trong đời.
Qua Báo Thanh Niên, các nhà khoa học khuyến cáo, người dân tuyệt đối không tin theo lời bịa đặt, coi thiên thạch là một thứ đá thần, phải cảnh giác, tránh mắc phải mánh lừa của kẻ xấu để rồi mất tiền vô ích.
Quang Duẩn
Nguồn: http://www.thanhnien.com.vn/Pages/20110930/Vu-Cu-lua-thien-thach-hon-26-ti-USD-Them-nhieu-nan-nhan.aspx
Thứ hai, ngày 26 tháng chín năm 2011
Mảnh vụn vệ tinh ở Việt Nam vẫn là của Mỹ
KH&ĐS - Trong trường hợp các mảnh vụn của vệ tinh NASA rơi xuống Việt Nam, người dân nhặt được cũng không được phép mua bán hoặc giữ làm của riêng. Theo luật quốc tế, vệ tinh của nước nào sẽ thuộc về nước đấy. Nếu vệ tinh của Mỹ rơi ở Australia cũng vẫn là vệ tinh của Mỹ.
Ông Nguyễn Đức Phường, Hội Thiên văn Vũ trụ Việt Nam cho biết thông tin trên và trấn an người dân Việt Nam không nên quá hoang mang.
Theo ông Phường, thông thường phần lớn các vệ tinh đều rơi xuống đại dương, rất ít có vệ tinh rơi xuống vùng lục địa. Theo tính toán thì vệ tinh này có thể rơi xuống khu vực dân cư, nhưng tỷ lệ rơi vào Việt Nam hầu như không có. Hơn thế, ngay cả khi rơi xuống đất thì chắc chắn khả năng các mảnh vụn này gâynguy hại là rất nhỏ.
"Vệ tinh UARS sẽ nổ tung và bốc cháy trước khi nó tiếp đất. Chỉ có rất ít vài mảnh kim loại chịu nhiệt tốt chưa cháy hết mới rơi xuống. Tuy nhiên, rất ít khả năng các mảnh này gây ra nguy hiểm nhiều cho con người" - ông Phường nhấn mạnh.
Trong khi đó, các chuyên gia NASA cũng thông báo, rủi ro từ vệ tinh này đối với Trái đất là 1/3200. Những thông tin chính xác nhất sẽ được đưa ra trong vòng 12 giờ cuối cùng trước khi vệ tinh tiếp đất.
Vệ tinh UARS được triển khai vào năm 1991 từ tàu con thoi Discovery trong chuyến đi nghiên cứu cấu trúc bầu khí quyển của Trái đất, đặc biệt là lớp ozone bảo vệ.
Nhân việc này, ông Phường cũng cảnh báo về vấn đề "rác vũ trụ". Hiện, số lượng vệ tinh được phóng lên quỹ đạo là khá lớn. Tùy vào mục đích sử dụng, các vệ tinh có tuổi thọ khác nhau (có vệ tinh 6-7 năm, có vệ tinh kéo dài đến vài chục năm). Thông thường không phải vệ tinh nào hết tuổi thọ cũng lao xuống Trái Đất.
"Thực tế, chỉ có những vệ tinh mà người ta cố tình cho rơi, hoặc một số ít vệ tinh bị mất liên lạc và tự động rơi. Số đông còn lại, sau khi hết vẫn bay theo quỹ đạo trong vũ trụ" - ông Phường nói.
Các chuyên gia cho rằng, các vệ tinh này được gọi là rác vụ trụ này cần phải được dọn sạch vì khi chúng bay trên vũ trụ, một phần chúng sẽ chiếm dụng không gian, một phần chúng có thể va chạm với các trạm quỹ đạo hoặc va chạm vào các nhà du hành vũ trụ. Một số các cuộc họp đã được nhóm họp để bàn cách làm sao thu dọn rác vũ trụ ngày càng nhiều này.
Thủy Tiên
Nguồn: http://bee.net.vn/channel/2981/201109/Manh-vun-ve-tinh-o-Viet-Nam-van-la-cua-My-1813213/
Thứ tư, ngày 21 tháng chín năm 2011
Một câu chuyện cảm động
Tôi đã không cầm được nước mắt khi xem đoạn clip này. Xin chia sẻ cùng các bạn.
Thứ tư, ngày 31 tháng tám năm 2011
3 câu chuyện của đời tôi
Bạn phải vững tin rằng, cái bạn đang trải qua hiện tại, sẽ được xâu chuỗi với sự sống trong tương lai của bạn. Chính niềm tin này đã giúp tôi không đánh mất hy vọng, và nó làm cuộc đời tôi trở nên không tầm thường.
Stanfort University là một trong những trường đại học tốt nhất thế giới, hôm nay được tham dự buổi lễ tốt nghiệp của cac bạn, tôi cảm thấy vô cùng vinh hạnh. (tiếng reo) Tôi chưa từng tốt nghiệp đại học, nói thật lòng nhé, đây là thời khắc ở gần với “tốt nghiệp đại học” nhất trong đời tôi.(tiếng cười) Hôm nay, tôi muốn kể với các bạn về 3 câu chuyện của đời tôi, chẳng phải sự kiện gì to tát cả, chỉ là 3 mẩu chuyện vặt thôi….
Câu chuyện thứ nhất, nói về xâu chuỗi những giọt li ti trong cuộc sống.
Tôi đến đại học Reed được có 6 tháng là bỏ học luôn, dù sau đó vẫn còn dây dưa ở lại dự thính thêm hơn 18 tháng nữa mới thôi học hẳn.
Tại sao tôi lại phải thôi học? câu chuyện sẽ được bắt đầu từ khi tôi còn chưa ra đời. Thân mẫu tôi là một bà mẹ trẻ không có hôn thú, khi đó còn đang là nghiên cứu sinh của một trường đại học, thế là bà quyết định đem tôi cho người ta làm con nuôi. Bà khăng khăng chỉ định tôi phải được nuôi dưỡng bởi một đôi vợ chồng có trình độ đại học. Nên khi sinh ra, tôi đã được chuẩn bị sẵn để đem cho một ông luật sư và bà vợ ông ta. Nhưng cuối cùng thì đôi vợ chồng này đã thay đổi, họ quyết định nhận nuôi một bé gái. Thế là một đôi vợ chồng khác trong danh sách dự bị, tức là bố mẹ nuôi của tôi, đã nhận được một cuộc gọi giữa đêm khuya: “hiện có một bé trai không hẹn mà đến, ông bà có muốn nhận nuôi cháu không?” họ đã trả lời:”đương nhiên là muốn rồi.” Sau này thân mẫu tôi mới được biết mẹ nuôi tôi chưa hề tốt nghiệp đại học, bố nuôi tôi thậm chí chưa tốt nghiệp cả trung học, nên bà đã từ chối ký vào những văn bản liên quan cuối cùng. Phải mấy tháng sau, khi bố mẹ nuôi của tôi cam kết sẽ nuôi nấng cho tôi học hết đại học, bà mới thay đổi thái độ.
Quả nhiên, 17 năm sau là tôi vào trường đại học, và do còn trẻ người non dạ, nên tôi đã chọn cho mình một trường đại học đắt đỏ bậc nhất như Stanfrd University của các bạn. Cha mẹ tôi đều là công nhân, họ đã phải dốc hết những gì dành giụm cả đời cho việc học hành của tôi. 6 tháng sau, tôi nhận ra rằng mình hoàn toàn không hiểu việc học hành này phỏng có ích gì. Khi đó, tôi đang mù tịt về mục tiêu đời mình, và việc học hành thì lại ngốn hết của nả dành giụm cả đời của cha mẹ, nên tôi quyết định thôi học, và tôi tin rằng cứ đi rồi sẽ thấy lối thoát. Lúc đưa ra quyết định ấy, tôi đã thấy sợ hãi, bây giờ ngoảnh nhìn lại, tôi nhận thấy đó chính là một trong những quyết định sáng suốt nhất trong đời tôi. Ngay khi quyết định thôi học, tôi đã không còn phải lên lớp để nghe các môn học mình không chút hứng thú ấy nữa, và tôi bắt đầu chỉ dự thính những khóa mục tôi cảm thấy khá là hay ho.
Chẳng lãng mạn chút nào trong sự việc này. Không có suất trong ký túc xá, tôi đành ngủ dưới sàn trong phòng trọ của bạn bè; tiền cược 1 vỏ coca là 5 cen, tôi phải mua đồ ăn từ tiền thu gom vỏ chai coca; các buổi tối chủ nhật hàng tuần, tôi đều đặn cuốc bộ 7km xuyên qua khu nội thành để được đả một bữa ngon miệng tại miếu thờ Hare Krishna, tôi đã rất khoái khẩu với các bữa đánh chén miễn phí này. Những việc mà tôi đã làm bằng tính hiếu kỳ và trực giác của mình ấy, phần lớn sau này đều được chứng minh là những kinh nghiệm cực kỳ quý báu.
Lấy một ví dụ: Hồi đó, trường đại học Reed có khoa giáo dục Thư pháp có thể nói là đứng đầu nước Mỹ. Ở đó, mỗi biển báo pano trong sân trường, mỗi đề can trên ngăn kéo trong lớp học, đều là kiểu chữ viết tay rất bắt mắt. Bởi tôi đã thôi học, không còn phải lên lớp theo giáo trình thường quy, nên tôi đã chọn để theo học một khóa học Thư pháp, tôi muốn học để làm sao mình có được chữ viết thật đep. Ở lớp học này, tôi tập các thể chữ có nền và không nền, học cách làm sao thay đổi khoảng cách tổ hợp các thể chữ, học cách làm sao tạo cho được các phương thức phông chữ thật đẹp. Đó là một thứ khoa học tinh diệu chứa đầy cảm xúc mỹ học, cảm xúc lịch sử và cảm xúc nghệ thuật, tôi nhận thấy điều này thật là tuyệt vời.
Thời đó, tôi hoàn toàn không nghĩ rằng những kiến thức này rồi sẽ phải có được giá trị thực dụng gì trong cuộc sống của tôi, thế nhưng 10 năm sau, khi tôi tiến hành thiết kế mẫu đầu tiên hệ máy tính Macintosh, thì tất cả những cái này đã có đất dụng võ. Tôi đưa hết chúng vào thiết kế của mình, đây là máy tính đầu tiên có thể trình bầy font chữ đẹp đẽ. Nếu vào thời đại học tôi không có dự thính môn học này, Macintosh sẽ không thể cống hiến font các thể chữ và các tổ hợp chử gián cách. Sau khi hệ thống Window xí xớn vào hệ thống của Apple, thì mọi máy tính cá nhân trên đời cũng đã có được những thứ này. Nếu tôi không thôi học, tôi sẽ không dự thính lớp Thư pháp, và có lẽ các máy tính cá nhân ngày nay cũng đã không có thứ chức năng font chữ xuất sắc. Tất nhiên là khi học đại học, tôi cũng không thể có sự tiên liệu này, nhưng nếu bạn xâu chuỗi những giọt li ti trong cuộc sống, quỹ tích cuộc đời sẽ hiện lên vô cùng rõ nét.
Một lần nữa xin nhấn mạnh, bạn không thể xâu chuỗi những giọt li ti của cuộc đời một cách tràn đầy tiên lượng, chỉ khi ngoảnh nhìn lại, bạn mới nhận ra sự liên hệ giữa những giọt li ti này. Bởi vậy, bạn phải vững tin rằng, những thứ bạn đang trải qua hiện tại, sẽ được kết nối lại trong cuộc sống tương lai của bạn. Có một số điều bạn không thể không tin, trực giác, số phận, sự sống, cơ may.... và chính thứ tín ngưỡng này đã giúp tôi không bị đánh mất hy vọng, và chúng làm cho cuộc đời tôi trở nên không tầm thường.
Những công việc vĩ đại chỉ có thể được nung nấu và tỏa hương qua năm tháng. Trước mùa gặt hái, bạn đừng để dừng lại bước chân tìm tòi của mình.
Câu chuyện thứ hai tôi xin kể về tình yêu và sự mất mát.
Tôi là người may mắn, bởi ngay khi còn trẻ tôi đã biết mình muốn cái gì. Lúc 20 tuổi, tôi đã cùng Wozniak sáng lập ra công ty Apple trong nhà xe của cha mẹ tôi. Chúng tôi đã chăm chỉ làm việc, và chỉ mất có 10 năm, từ 2 chàng trai trẻ tuổi nó đã phát triển thành 1 doanh nghiệp với 4,000 nhân công và trị giá tới 2 tỷ đôla Mỹ. Khi đó, sản phẩm cừ nhất của chúng tôi là Macintosh mới chào đời được 1 năm, và tôi cũng vừa bước qua tuổi 30.
Rồi sau đó tôi bị đuổi việc. cớ gì người ta lại có thể bị công ty do chính mình sáng lập đuổi việc? Chẳng là thế này, cùng với sự phát triển của Apple, chúng tôi đã mời một thằng cha tưởng sẽ rất được việc để cùng quản lý công ty, khoảng thời gian 1 năm đầu hắn làm việc không tồi, nhưng sau đó chúng tôi đã có sự chia rẽ trong quan điểm đối với viễn cảnh phát triển của công ty, thế là mâu thuẫn nổ ra. Do hội đồng quản trị công ty đứng cùng phía với hắn, thế là tôi đã bị tống ra ngoài, lúc đó tôi mới ngoài 30. Tôi bị mất đi cốt lõi sự sống vốn đang xuyên suốt trong quãng đời trưởng thành của mình, và đó là cú đòn mang tính hủy diệt.
Trong mấy tháng đầu, tôi thật sự đã không biết mình phải làm gì. Tôi cảm thấy mình đã phụ lòng kỳ vọng của các bậc tiền bối—giống như trong cuộc chạy đua, chiếc gậy tiếp sức đã bị đánh mất trong tay mình vậy. Tôi trở thành kẻ bại trận trong mắt mọi người, thậm chí tôi đã muốn chạy trốn khỏi Silicon. Thế rồi đã có một thứ gì đấy dần dần chiếu sáng tôi: Tôi vẫn yêu những gì tôi yêu quý. Mọi việc xẩy ra với Apple đã không chút làm thay đổi được tôi, một bit cũng không hề. Tuy đã bị vứt bỏ, nhưng vẫn còn nguyên đó bầu nhiệt huyết nóng bỏng, và tôi quyết định làm lại từ đầu.
Tuy còn chưa thể nhận ra được khi ấy, nhưng sự thật đã chứng minh, bị Apple đuổi việc chính là sự kiện hay nhất mà cuộc đời tôi đã kinh qua. Chẳng còn nữa cái nặng nề vốn đồng hành cùng với sự thành đạt, thay vào đấy là cái nhẹ nhõm trở lại vạch xuất phát của một tay đua mới toanh. Mọi thứ không còn được xác định đến nhường ấy nữa, tôi đã được giải phóng, và từ đấy tôi bắt đầu bước vào thời kỳ giàu sức sáng tạo nhất trong cuộc đời mình.
Trong 5 năm tiếp sau, tôi sáng lập một công ty gọi là NeXT, sau đấy thành lập thêm công ty có tên là Pixar, rồi đắm vào mối tình với một cô gái kỳ diệu, và nàng đã trở thành vợ tôi sau này. Công ty Pixar đã chế tác bộ phim “Tổng động viên các đồ chơi” (Toy Story), đó là bộ phim hoạt hình máy tính hóa hoàn toàn đầu tiên trên thế giới, hiện công ty này là một trong những hãng sản xuất phim hoạt hình thành công nhất thế giới. Tiếp sau là một vụ sắp nhập đầy kịch tính, Apple đã mua lại NeXT, thế là tôi lại trở về Apple, công nghệ được chúng tôi nghiên cứu phát triển từ NeXT đã trở thành động lực cốt lõi thúc đẩy cuộc phục hưng của Apple. Tôi với Laurene cũng có được gia đình mỹ mãn của mình.
Tôi có thể nói một cách đầy khẳng định rằng, nếu như không bị Apple đuổi việc, tất cả những thứ này sẽ khổng thể đến được với tôi. Cuộc sống nhiều lúc giống như một cục gạch vỗ thẳng vào đầu bạn, nhưng đừng để đánh mất niềm tin. Yêu đắm công việc mình đã dấn thân, chính là lý do duy nhất hỗ trợ tôi không ngừng tiến lên phía trước. Bạn phải tìm cho ra được thứ bạn yêu đắm nhất, với công việc là vậy, với người yêu cũng vậy. Công việc sẽ chiếm mất phần lớn cuộc sống của bạn, chỉ có dấn thân vào những công việc bạn nhận thức được ý nghĩa phi phàm của nó, nó mới có thể đem đến bạn niềm vui của sự thỏa mãn chân chính. Mà cách duy nhất để dấn thân vào một công việc vĩ đại, chính là phải dành tình yêu cho công việc đó. Nếu như đến bây giờ bạn vẫn chưa tìm ra cho mình một công việc như thế, thì hãy tiếp tục tìm kiếm. Giống như là những mối tình tốt đẹp, những công việc vĩ đại chỉ có thể được nung nấu và ngày càng tỏa hương qua năm tháng cuộc đời. Bởi vậy, trước khi đến mùa gặt hái, bạn không được để những bước chân kiếm tìm của mình dừng lại. Chớ có dừng lại!
Hãy nhớ rằng ngày mình ra đi sẽ không còn lâu, đó là công cụ tham chiếu quan trọng bậc nhất khi tôi phải đưa ra những quyết định trọng yếu của đời mình
Năm 17 tuổi, tôi có đọc một câu cách ngôn: "Nếu mỗi ngày qua đi bạn đều xem nó là ngày cuối cùng của đời mình, bạn sẽ nhận ra vào một ngày nào đó, hóa ra mọi cái đều ở trong tầm với cả.” Câu cách ngôn này đã có ảnh hưởng sâu xa trong tôi từ ngày tôi đọc được nó. Trong 33 năm qua đi sau đó của mình, sáng nào tôi cũng tự hỏi mình trong gương: "Nếu ngày hôm nay là ngày cuối cùng của đời tôi, tôi vẫn nguyện làm những công việc phải làm trong ngày hôm nay chứ?” Khi liền trong mấy ngày đáp án đều là phủ định, lúc đó tôi biết rằng đã đên lúc phải đưa ra sự thay đổi rồi.
Bởi tất cả mọi thứ - sự kỳ vọng từ bên ngoài, mọi vinh quang danh tiếng, nỗi sợ hãi đối với thất bại và bất ổn - đứng trước cái chết đều sẽ tiêu tan thành mây khói, và chỉ lưu lại cái thật sự quan trọng. Trong tất cả mọi cách thức mà tôi biết được, thì hãy nhớ rằng rồi bạn cũng sẽ phải chết, chính là giải pháp tôi ưu giúp bạn tránh được cái bẫy tư duy “tôi có thể sẽ bị mất đi xxx”. Công danh tiền tài là những thứ sinh không mang lại, tử không đem đi , không có lý do gì để bạn không nghe theo tiếng gọi của lòng mình.
Quãng một năm trước, tôi bị chẩn đoán đã mắc căn bệnh ung thư. 7h30 sáng, tôi làm kiểm tra sức khỏe và kết quả siêu âm cho biết chắc chắn trong tạng tụy của tôi đã xuất hiện một khối u bướu. Khi đó thậm chí tôi còn không biết tụy là cái thứ gì. Bác sỹ nói cho tôi biết gần như có thể xác định đây là chứng bệnh hết cách chữa trị, cùng lắm là còn sống được từ 3 đến 6 tháng. Thầy thuốc khuyên tôi nên về nhà để thu xếp mọi sự cho ổn thỏa, đó là lối nói chuẩn đối với bênh nhân lâm chung. Điều đó có nghĩa là trong thời gian mấy tháng, bạn phải nói với con trai bạn cả những điều bạn cần nói với cháu trong 10 năm sau nữa; điều đó có nghĩa là, bạn cần thu xếp ổn thỏa mọi thứ, cố gắng làm sao giảm được gánh nặng cho gia đình thân nhân sau khi bạn ra đi; điều đó có nghĩa là, thời khắc chia tay với mọi người đang đến rồi.
Cả một ngày, phán quyết ấy choáng ngập trong đầu óc tôi. Đêm hôm đó tôi làm thêm xét nghiệm sinh thiết. Tôi đã phải tiêm 1 liều an thần để được trấn tĩnh, khi ấy vợ tôi cũng có mặt, và sau này cô ấy đã nói cho tôi biết rằng sau khi quan sát kỹ các mô tế bào, các bác sỹ đều đã khóc, bởi họ nhận ra đây là một dạng ung thư tụy rất hiếm gặp có thể điều trị bằng phẫu thuật. Rồi ca phẫu thuật đã được tiến hành, hiện tôi đã bình phục.
Đấy là lần tôi cận kề gần nhất với cái chết, tôi hy vọng trong vài chục năm tiếp theo, tôi không còn phải nếm mùi sự tiếp cận gần hơn với cái chết nữa. Sau lần giáp mặt với thần chết này, chết chóc chỉ còn là một thứ công cụ phán đoán hữu hiệu đối với tôi, và đem so sánh với một khái niệm lý tính thuần túy, thì tôi xin được khẳng định hơn với các bạn một sự thật dưới đây: Không ai muốn chết cả; cho dù là người muốn được lên thiên đường thì họ lại thích được vẫn sống mà lên đấy. Cái chết là bến cuối cuộc đời mỗi con người, không ai ngoại lệ cả. Chết chóc có lẽ là tạo vật tốt đẹp nhất của sự sống, đó là dung môi tiếp nối của sự sống, tiễn đưa các bậc lão giả, và dọn đường cho thế hệ mới sinh thành. Hiện các bạn đang là thế hệ tân sinh, nhưng trong tương lai không lâu, các bạn cũng dần già đi, và bị tiễn đưa khỏi sân khấu đời người. Xin lỗi đã nói thẳng giàu kịch tính đến thế, nhưng cuộc sống là vậy mà.
Hãy nhớ lấy rằng, thời gian của các bạn là có hạn, cho nên đừng có uổng phí thời gian vào cuộc sống của người khác. Đừng để bị trói buộc bởi những giáo điều và các khuôn khổ, nếu không bạn sẽ phải sống giữa kết quả tư duy của kẻ khác. Đừng để tiếng nói nội tâm của bạn bị chìm nghìm giữa những tạp âm phát ra từ quan điểm kẻ khác. Điều tối quan trọng là, phải có đủ dũng khí tuân theo nội tâm và trực giác của bạn, có thể chúng đã biết được bạn muốn mình trở thành một con người như thế nào rồi, những thứ còn lại chỉ là thứ yếu.
Khi tôi còn trẻ có một tờ tạp chí rất cừ gọi là “Bách khoa hoàn cầu”(Global outlook), thế hệ chúng tôi từng xem nó là báu vật. Đáng tiếc là mới ra được có vài kỳ là “Bách khoa hoàn cầu” đã biến mất. Đó là vào giữa thập kỷ 70 của thế kỷ trước, tôi cũng đang ở tuổi các bạn bây giờ, tạp chí này đã ra số cuối.và trên bìa 4 có đăng bức ảnh cảnh con đường thôn quê lúc sớm tinh mơ, dưới ảnh là dòng chữ “Stay hungry, Stay foolish” (Khát khao kiến thức, từ tốn khiêm cung) tôi đã luôn mong muốn mình làm được như thế. Giờ đây, khi các bạn đã tốt nghiệp để bắt đầu cuộc sống mới, tôi xin tặng lại các bạn câu nói này: Stay hungry Stay foolishi。
Xin cảm ơn các bạn!
Thứ hai, ngày 08 tháng tám năm 2011
Hơn 4 tỷ năm nữa mới có ngày tận thế
Báo KH&ĐS - Thời gian gần đây xuất hiện nhiều lời đồn đoán về Ngày tận thế dựa trên các thảm họa xuất hiện như động đất, sóng thần và một số hiện tượng thiên văn học...
Để tìm hiểu về vấn đề này, Báo KH&ĐS đã lấy ý kiến thăm dò độc giả cũng như ý kiến của nhiều nhà khoa học về vấn đề này.
Với những gì đang diễn ra ở hiện tại, đặc biệt là trong kỷ nguyên tiến bộ của KH&CN thì ngày tận thế là khái niệm không rõ ràng. Nếu có ngày tận thế thì nó sẽ xảy ra trong một tương lai xa vời, chứ không phải là trong năm 2012 hay vài chục, thậm chí vài trăm, vài nghìn năm nữa như đồn đoán.
Với sự phát triển các kỹ thuật quan sát, hệ thống kính thiên văn trong không gian và trên mặt đất cũng như sự rõ ràng, chính xác của các tính toán khoa học chưa tìm thấy bất cứ mối nguy hại nào từ vũ trụ đối với Trái Đất của chúng ta.
Hành tinh của chúng ta vẫn nằm trong vùng an toàn với quỹ đạo ổn định. Không có bất cứ thiên thạch nào mang mối nguy hại gây ra ngày tận thế. Một vài thiên thạch, tiểu hành tinh nhỏ được thổi phồng là sẽ đâm vào Trái Đất và gây thảm họa tuyệt chủng là không có. Có chăng, một vài thiên thạch hay tiểu hành tinh đó có quỹ đạo phức tạp hơn có thể cắt ngang quỹ đạo của Trái Đất nhưng xác suất va chạm là vô cùng nhỏ. Và trong hàng trăm hay lâu hơn nữa sẽ không có nguy cơ tuyệt chủng nào do thiên thạch gây ra.
Mặt Trời cũng thế. Tuy là chu kỳ 11 năm nhưng trong những thời điểm hoạt động cực đại nó cũng không thể gây ra ngày tận thế được. Bức xạ hay những hạt năng lượng cao, kèm theo từ trường cực mạnh không thể tiêu diệt sự sống trên Trái Đất. Có chăng, hậu quả mà nó gây ra là thiệt hại cho những ngành kinh tế như dầu khí, thông tin liên lạc, điện... và tạo những nguy cơ không tốt cho những người bị bệnh tim mạch...
Ông Nguyễn Đức Phường (Hội Thiên văn Vũ trụ Việt Nam) cho rằng, ngày tận thế có thể chắc chắn nhất mà ai cũng phải tin, kể cả các nhà khoa học, đó là ngày sẽ diễn ra khoảng hơn 4 tỷ năm nữa. Đó là ngày Mặt Trời tàn lụi.
Chúng ta biết rằng, Mặt Trời là một ngôi sao chỉ thuộc cỡ nhỏ trong vũ trụ. Cuộc đời của nó chỉ kéo dài khoảng 10 tỷ năm. Mặt Trời đã sống được nửa quãng đời. Như vậy, hơn 4 tỷ năm nữa Mặt Trời tàn lụi cũng là lúc ngày tận thế sẽ đến với Trái Đất. Lúc đó, nhân Mặt Trời sẽ co lại thành một sao lùn trắng trong khi lớp vỏ giãn nở và không ngừng phình to vào không gian đến khi nuốt chửng cả quỹ đạo Trái đất và các hành tinh khác. Không có bất cứ một dạng sống nào có thể tồn tại trong điều kiện cực đoan đó.
Đó là về khía cạnh từ vũ trụ. Còn những nguyên nhân đến từ bản thân hành tinh của chúng ta như động đất, sóng thần... cũng không thể diễn ra đồng loạt được bởi vì chỉ khi chúng diễn ra đồng loạt mới có thể tạo ra mối nguy hại tuyệt chủng các loài. Chúng ta được biết rằng, những nguy cơ đó chỉ xảy ra riêng lẻ ở một số khu vực và gây tổn hại cho một khu vực dân cư nhất định.
(Còn tiếp)
Nhóm PV TSKH (thực hiện)
Thứ hai, ngày 13 tháng sáu năm 2011
Sẽ có nguyệt thực toàn phần dài 100 phút vào rạng sáng 16.6

Báo Lao Động - Hiện tượng thiên nhiên kỳ thú nguyệt thực toàn phần vào rạng sáng ngày 16.6 tới đây được cho là một trong những lần nguyệt thực dài nhất thế kỷ 21. Khi nào bắt đầu xảy ra hiện tượng này, có thể quan sát bằng mắt thường?, mặt trăng sẽ có màu gì?....
PV Laodong.com.vn đã có cuộc trao đổi với ông Nguyễn Đức Phường, Hội Thiên văn – Vũ trụ Việt Nam xung quanh những vấn đề đó.
Xin ông cho biết, hiện tượng nguyệt thực toàn phần sẽ diễn ra như thế nào trong ngày 16.6 tới?
Trong nguyệt thực lần này, nguyệt thực một phần sẽ bắt đầu lúc 1 giờ 22 phút 56 giây (giờ Việt Nam), nguyệt thực toàn phần bắt đầu lúc 2 giờ 22 phút 30 giây, nguyệt thực toàn phần cực đạt xảy ra lúc 3 giờ 12 phút 37 giây. Nguyệt thực toàn phần kết thúc lúc 4 giờ 2 phút 42 giây và nguyệt thực một phần kết thúc lúc 5 giờ 2 phút 15 giây.
Bóng Trái đất sẽ bao phủ toàn bộ toàn bộ bề mặt mặt trăng trong gần 100 phút nên đây sẽ là một trong những lần nguyệt thực dài nhất thế kỷ 21, chỉ kém nguyệt thực toàn phàn dài nhất thế kỷ 21 có 3 phút. Lần nguyệt thực toàn phần dài nhất thế kỷ 21 sẽ xảy ra vào ngày 27.7.2018.
Mặt trăng sẽ có màu gì khi xảy ra hiện tượng này?
Nguyệt thực toàn phần xảy ra khi trái đất ở vị trí giữa mặt trời và mặt trăng, 3 thiên thể này cùng nằm trên một đường thẳng. Khi nguyệt thực toàn phần xảy ra, bóng trái đất sẽ bao phủ toàn bộ mặt trăng. Lúc đó, chúng ta sẽ thấy mặt trăng hiện ra với màu đỏ gạch. Lý do là bởi vì hầu hết ảnh sáng mặt trời khi đi qua lớp khí quyển mỏng của trái đất bị hấp thụ, chỉ có ánh sáng màu đỏ có bước sóng dài ít bị hấp thụ và tiếp tục xuyên qua lớp khí quyển này. Do lớp khí quyển của trái đất có tác dụng như một thấu kính hội tụ nên những tia sáng đỏ bị khúc xạ và tiếp tục chiếu sáng bề mặt mặt trăng. Do vậy, chúng ta sẽ thấy mặt trăng có màu đỏ gạch trong thời gian xảy ra nguyệt thực toàn phần.
Vậy chúng ta có thể quan sát nguyệt thực toàn phần bằng mắt thường không, thưa ông?
Khác với nhật thực, khi quan sát phải sử dụng kính chuyên dụng với các bộ lọc, còn đối với nguyệt thực thì chúng ta có thể chiêm ngưỡng bằng mắt thường và các bạn có thể sử dụng máy ảnh, camera, ống nhòm có độ phóng đại vừa phải để quan sát, chụp ảnh.
Những khu vực nào có thể quan sát được hiện tượng thiên nhiên kỳ thú này, thưa ông?
Phần lớn châu Âu, châu Á, toàn bộ châu Phi, châu Úc, châu Nam Cực và một phần Nam Mỹ sẽ quan sát được hiện tượng thiên nhiên thú vị này.
Ông có thể cho biết, người dân Việt Nam có cơ hội được chiêm ngưỡng mấy lần nguyệt thực toàn phần trong năm nay?
Sẽ có cơ hội được chiêm ngưỡng 2 lần nguyệt thực toàn phần. Lần đầu tiên là rạng sáng ngày 16.6 tới đây và lần thứ hai sẽ xảy ra vào ngày 10.12.2011. Trong lần thứ hai, nguyệt thực một phần sẽ bắt đầu lúc 19 giờ 45 phút 42 giây, nguyệt thực toàn phần bắt đầu lúc 21 giờ 6 phút 16 giây, nguyệt thực toàn phần cực đạt xảy ra lúc 21 giờ 31 phút 49 giây, nguyệt thực toàn phần kết thúc lúc 21 giờ 57 phút 24 giây và nguyệt thực một phần kết thúc lúc 23 giờ 17 phút 58 giây. Thời gian nguyệt thực toàn phần lần thứ hai kéo dài khoảng 52 phút. Thuận lợi của lần nguyệt thực này là xảy ra vào đêm 10.12 nên chúng ta không cần phải thức khuya. Tuy nhiên, thời gian này đang vào mùa đông nên bầu trời thường nhiều mây u ám cản trở tầm nhìn, thời tiết lạnh giá với người miền Bắc.
So với nhật thực, tần xuất xuất hiện của nguyệt thực như thế nào, thưa ông?
Mặc dù chúng ta thường xuyên quan sát được hiện tượng nguyệt thực nhiều hơn nhật thực nhưng thực tế tần xuất xuất hiện nhật thực nhiều hơn nguyệt thực. Lý do là bởi, mỗi lẫn xảy ra nguyệt thực thì hơn một nửa trái đất trong vùng bóng tối có thể quan sát được hiện tượng này trong khi nhật thực chỉ được quan sát trong một dải hẹp.
Ông có lời khuyên nào đối với những người muốn quan sát hiện tượng thiên nhiên này?
Đây là hiện tượng thiên nhiên bình thường, hoàn toàn có thể tính toán chính xác thời điểm diễn ra, không mang yếu tố tâm linh, cũng không đe dọa đến sự sống trên trái đất.
Thời gian xảy ra nguyệt thực toàn phần lần đầu tiên vào rạng sáng ngày 16.6 tới nên chúng ta phải thức khuya. Do đó, những ai muốn quan sát hiện tượng này hãy cẩn trọng với sức khỏe của mình vì dễ bị ngấm sương.
Xin cảm ơn ông!
Nguyễn Lê thực hiện
Nguồn: http://laodong.com.vn/Tin-Tuc/Se-co-nguyet-thuc-toan-phan-dai-100-phut-vao-rang-sang-166/46214
Đăng ký:
Các Bài đăng (Atom)






