(ĐVO) Theo các nhà nghiên cứu, năm 2012 sẽ xuất hiện nhiều hiện tượng thiên văn, khí hậu ngày càng khắc nghiệt; và chắc chắn... không có ngày tận thế!
Nhiều hiện tượng thiên văn kỳ thú
Theo ông Nguyễn Đức Phường, Hội Thiên văn vũ trụ Việt Nam, năm 2012 có một số sự kiện thiên văn đặc biệt như: sự hội ngộ của các hành tinh, nhật thực, nhật nguyệt và xuất hiện các trận mưa sao băng.
Cụ thể, Năm 2012 sẽ có một số cuộc gặp gỡ của các vì sao. Ngày 14/3, sao Mộc và sao Kim chỉ cách nhau 3 độ trên bầu trời ngay sau hoàng hôn. Ngày 27/11, sao Kim và sao Thổ chỉ cách nhau có 1 độ trên bầu trời trước khi bình minh. Bên cạnh việc các hành tinh sẽ ở vị trí gần Trái đất nhất trong năm như: Sao Hỏa (3/3), sao Thổ (15/4), sao Hải Vương (24/8), sao Mộc (3/12) thì sự kiện thiên văn đáng chú ý nhất xảy ra trong năm 2012 chính là hiện tượng sao Kim đi qua đĩa Mặt Trời xuất hiện ngày 5 - 6/6. Hiện tượng này đến năm 2117 mới tái xuất hiện.
![]() |
| Mưa sao băng là một trong nhiều sự kiện thiên văn lý thú xuất hiện trong năm 2012. |
Năm 2012 sẽ xảy ra 2 lần nhật thực. Lần nhật thực thứ nhất là nhật thực hình khuyên xảy ra vào ngày 20/5. Việt Nam chỉ quan sát được nhật thực một phần. Lần nhật thực thứ hai là nhật thực toàn phần xảy ra vào ngày 13/11. Nhật thực lần này chỉ được quan sát ở phía nam Thái Bình Dương.
Năm 2012 cũng xảy ra 2 lần nguyệt thực nhưng không có nguyệt thực toàn phần. Lần thứ nhất là nguyệt thực một phần xảy ra vào ngày 4/6. Lần nguyệt thực thứ hai là nguyệt thực nửa tối và được quan sát trong khu vực bao gồm châu Âu, châu Á, Đông Phí, Úc, Thái Bình Dương và Bắc Mỹ.
Ngoài ra trong năm 2012, người dân tiếp tục được thưởng thức một số trận mưa sao băng đẹp như: mưa sao băng Quadrantids đạt cực đại vào đêm 3, rạng sáng 4/1 với số sao băng dự đoán là 40 vệt/giờ; mưa sao băng Anh Tiên (Perseids) đạt cực đại vào đêm 12, rạng sáng 13/8 với số sao băng dự đoán là 60 vệt/giờ; mưa sao băng Sư Tử (Leonids) đạt cực đại vào đêm 17, rạng sáng 18/11 với số sao băng dự đoán là 40 vệt/giờ; mưa sao băng Song Tử (Geminids) đạt cực đại vào đêm 13, rạng sáng 14 với số sao băng dự đoán là 60 vệt/giờ.
Ông Phường khẳng định, đây hoàn toàn là những hiện tượng thiên văn lý thú, không ảnh hưởng đến sức khỏe và cuộc sống của con người.
Bão mặt trời hoạt động mạnh
Ngoài các sự kiện thiên văn trên, ông Phường cũng cho hay, sự kiện thiên văn duy nhất có thể tác động đến sức khỏe và hoạt động kinh tế của nhân loại là hoạt động của Mặt trời theo dự báo sẽ đạt cực đại trong khoảng thời gian 2012 – 2013. Bão mặt trời có thể ảnh hưởng tới sức khỏe con người, gây thiệt hại cho ngành dầu khí, viễn thông, điện lực, thậm chí có thể phá hủy vệ tinh nhân tạo,...
“Nhiều khả năng hoạt động của Mặt Trời sẽ đạt đỉnh điểm vào năm 2012 - 2013 và dự báo sẽ xảy ra khoảng 50 trận bão từ sẽ hoạt động mạnh với cường độ lớn có thể lên tới 500 - 600 nT. Do hoạt động của Mặt Trời vô cùng phức tạp nên hiện tại khoa học chưa thể tính toán, tiên đoán được khi nào sẽ diễn ra những vụ bùng phát, phun trào lớn tại những khu vực nhất định trên bền mặt Mặt trời”, ông Phường cho biết.
![]() |
| Nhà nghiên cứu Nguyễn Phúc Giác Hải, ông Nguyễn Đức Phường (Hội Thiên văn vũ trụ Việt Nam) và ông Nguyễn Đức Ngữ (Trung tâm Khoa học công nghệ khí tượng thủy văn) |
Liên quan đến sự kiện này, nhà nghiên cứu Nguyễn Phúc Giác Hải cũng cho biết, theo nghiên cứu của các nhà khoa học NaSa, tính cuối năm 2012 , đầu năm 2013 mặt trời sẽ hoạt động rất dữ dội, kéo theo các cơn bão từ. Những cơn bão từ này đổ xuống trái đất có thể phá hoại tất cả các giao tiếp bằng điện tử, gây mất điện, nước dẫn đến tình trạng hỗn loạn. Ngoài ra, các cơn bão từ cũng có thể kích thích gây biến đổi đột biến về gen, biến những vi rút lành thành vi rút ác tính. Tuy nhiên, đến nay vẫn chưa có những thông tin cụ thể về khả năng và phạm vi ảnh hưởng tới trái đất của sự kiện này.
Khí hậu khắc nghiệt hơn
Theo các số liệu của cơ quan khí tượng ghi nhận, trong 50 năm qua, nhiệt độ trung bình tại Việt Nam đã tăng 0,7 độ C, mực nước biển dâng 20 cm. Hạn hán tăng cả cả về tần suất và cường độ, mùa lạnh ngày càng thu hẹp. Các cơn bão ngày càng phức tạp, tăng về tần suất, dồn nhiều vào cuối năm và ảnh hưởng đến các tỉnh Nam Trung Bộ.
Về khí hậu Việt Nam những năm tới đây, các nhà nghiên cứu khí tượng thủy văn nhận định có xu hướng ngày càng khắc nghiệt.
Ông Lê Công Thành, Cục trưởng Cục Khí tượng thủy văn và Biến đổi khí hậu (Bộ Tài Nguyên Môi trường) cho biết, những tác động của biến đổi khí hậu đến thời tiết Việt Nam ngày càng rõ rệt. Theo dự kiến, đến năm 2100, nhiệt độ trung bình tăng 2 - 3 độ C so với hiện nay. Các hiện tượng khí hậu cực đoan như bão, áp thấp nhiệt đới, mưa lớn gây lũ, hạn hán, nắng nóng, rét đậm … sẽ diến biến ngày càng phức tạp hơn. Mực nước biển trung bình năm 2100 có thể dâng lên 1 m.
Lý giải về sự ôn hòa của thời tiết năm nay (2011), ông Nguyễn Đức Ngữ, Trung tâm Khoa học công nghệ khí tượng thủy văn cho biết, tình hình thời tiết năm nay tuy có ôn hòa hơn năm trước nhưng vẫn nằm trong quy luật chung: thời tiết ngày càng khắc nghiệt và tăng tính biến động.
“Xu thế chung của thời tiết đang biến động mạnh theo cả hai phía: mưa nhiều hơn, nóng nhiều hơn, mùa đông ấm hơn nhưng cũng có những đợt lạnh rất khắc nghiệt. Trong năm nay (2011), mùa hè không quá nóng, mùa đông cũng không quá lạnh, mưa lũ nhẹ hơn những năm trước nhưng điều này vẫn nằm trong quy luật vận động của thời tiết. Quy luật vận động này phát triển theo đường rích rắc chứ không phải là một đường thẳng. Nghĩa là sẽ có sự chênh lệch về nhiệt độ giữa các năm nhưng xu hướng chung là đi lên. Do đó, nếu căn cứ theo quy luật, thời tiết năm nay ôn hòa thì sang năm có thể sẽ phức tạp hơn”, ông Ngữ phân tích.
Tuy nhiên, theo ông Bùi Minh Tăng, Giám đốc Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn Trung ương, thời điểm này Trung tâm chưa thể đưa ra những dự báo về tình hình thời tiết 2012.
Không có ngày tận thế
Nói về tin đồn ngày tận thế 21/12/2012, ông Nguyễn Đức Phường khẳng định, xét về mặt khoa học, không có ngày tận thế trong năm 2012.
“Nỗi lo lớn nhất trong năm 2012 là sự đổ bộ của các cơn bão Mặt trời. Nhưng dù hoạt động của Mặt Trời có đạt cực điểm vào năm 2012 thì những tác động của nó cũng không thể gây nên ngày tận thế”, ông Phường chắc chắn.
Ông Phường cũng giải thích về lời đồn thổi sự va chạm của các thiên thạch vào Trái đất. Nhà nghiên cứu thiên văn này cho biết, theo quan sát, tính toán của các nhà khoa học, hàng trăm nghìn thiên thể mới được phát hiện và những trường hợp gây nguy hiểm cho Trái đất là rất ít. Xác xuất để một thiên thạch có kích thước khoảng 1 km phải mất 500.000 năm mới xuất hiện. Còn thiên thạch lớn hơn cỡ vài km phải mất đến 10 triệu năm. Ngày 8/11/2011, tiểu hành tinh 2005 YU55 có kích thước khoảng 400 m đã lướt qua Trái đất ở khoảng 323000 km không gây bất cứ một tổn hại nào.
Bên cạnh những nguyên nhân từ vũ trụ, ông Phường cho biết, những thảm họa động đất, sóng thần, hay núi lửa có thể xảy ra ở một số nơi trên Trái đất. Tuy nhiên, nhưng những thiên tai này chỉ xảy ra cục bộ ở một số khu vực mà không diễn ra đồng loạt. Do vậy cũng không thể gây ra ngày tận thế.
Nhà nghiên cứu Nguyễn Phúc giác Hải cũng bác bỏ thông tin gắn thời gian kết thúc lịch của người Maya với ngày tận thế. Đây là sự liên hệ là hoàn toàn không có cơ sở.
“Chu kỳ lịch của nước ta tính theo thế kỷ nên hết thế kỷ 20 thì ta làm lịch của thế kỷ 21 và cứ theo chu trình như vậy. Người Trung quốc tính lịch theo chu kỳ nhỏ 12 năm và chu kỳ lớn 60 năm, sau 60 năm thì nó quay trở lại. Còn người Maya có nhiều kiểu lịch, có những kiểu lịch tính chu kỳ là 260 ngày, chu kỳ dài mấy nghìn năm. Đại chu kỳ ấy khởi đầu cách đây khoảng 300 năm và kết thúc đại chu kỳ vào ngày 21/12/2012. Tuy nhiên, người Maya hiện nay không còn tồn tại nên ngày 21/12/2012 là ngày kết thúc vĩnh viễn chu kỳ lịch của người Maya. Nếu người Maya còn tồn tại thì chắc chắn họ sẽ tính tiếp lịch. Như vậy, không thể nói kết thúc lịch Maya thì loài người diệt vong”, ông Hải lý giải.
Ngoài cơ sở khoa học, ông Hải cũng cho biết, một số nhà tiên tri đã đưa ra những dự đoán về năm Dần, Mão, Thìn, Tỵ …Tuy nhiên, căn cứ vào bộ môn dự báo, nước ra năm 2012 cơ bản là yên ổn: không có chiến tranh, dịch bệnh, thiên tai đều nhẹ hơn các nước khác.
Khánh Tường

